Podcasty

Władze w Mińsku podjęły decyzję o zestrzeliwaniu rosyjskich dronów. W ostatnich tygodniach odnotowano wiele przypadków naruszenia białoruskiej przestrzeni powietrznej, w tym jeden z dronów eksplodował po wcześniejszym wylądowaniu. Jak to możliwe, że rosyjskie drony latają nad Białorusią bez wiedzy i zgody władz w Mińsku? Na ten temat rozmawiamy z Krzysztofem Fedorowiczem z Zespołu Wschodniego IEŚ.

W tym odcinku naszego podcastu podsumowujemy bieżące działania na froncie rosyjsko-ukraińskim. Razem z Jakubem Olchowskim, kierownikiem Zespołu Wschodniego IEŚ, omawiamy m.in. znaczenie wyborów prezydenckich w USA w kontekście zakończenia wojny rosyjsko-ukraińskiej.

Obecna prezydent Mołdawii Maia Sandu ma największe szanse na zwycięstwo w kolejnych wyborach. Zostały one zaplanowane na koniec października i mają być połączone z referendum w sprawie integracji z Unią Europejską. Nie oznacza to jednak, że pozostali kandydaci są bez szans. Szczególnie aktywne są środowiska prorosyjskie – podsumowuje Piotr Oleksy z Zespołu Wschodniego IEŚ.

Tysiące Serbów protestuje przeciwko planom wydobywania litu w regionie Jadar. Ich zdaniem, wpłynęłoby to na nieodwracalną dewastację środowiska. Wydobycie surowca ma realizować przedsiębiorstwo Rio-Tinto, a odbiorcami miałyby być koncerny motoryzacyjne UE, rozwijające elektromobilność. O szczegółach sporu w Serbii opowiada Konrad Pawłowski, kierownik Zespołu Bałkańskiego IEŚ. [Zdj. Ludzie biorą udział w proteście przeciwko projektowi wydobycia litu przez firmę Rio Tinto , Belgrad, Serbia, 10 sierpnia 2024 r. / Zorana Jevtic / Reuters / Forum]

Wojska rosyjskie w Naddniestrzu nie stanowią obecnie dużego zagrożenia dla Ukrainy, jednak nie można bagatelizować ich obecności. W obliczu ukraińskich działań ofensywnych prowadzonych w obwodzie kurskim, w przestrzeni medialnej pojawiły się informacje m.in. o potencjalnym zagrożeniu dla Ukrainy właśnie z tego kierunku. Jaką rolę pełnią wojska rosyjskie w Naddniestrzu – wyjaśnia Piotr Oleksy z Zespołu Wschodniego IEŚ.

[Zdj. Parada z okazji Dnia Zwycięstwa w Tyraspolu. Jej tradycyjnym elementem jest przemarsz żołnierzy w historycznych radzieckich mundurach / Wikipedia / CC BY 4.0]

Ukraińska ofensywa na terytorium Rosji w pełni zaskoczyła władze w Moskwie. Rosjanie próbują powstrzymać nacierających Ukraińców w obwodzie kurskim i w pośpiechu przemieszczają swoje wojska. Nie jest to jednak proste zadanie. O militarnych i politycznych konsekwencjach ukraińskich działań na terytorium Rosji mówi Andrzej Szabaciuk z Zespołu Wschodniego IEŚ. [Zdj. Ministerstwo Obrony Rosji]

Państwo upadłe. Droga do rozpadu Rosji – to tytuł najnowszej książki Janusza Bugajskiego, amerykańskiego politologa, eksperta The Jamestown Foundation w Waszyngtonie. Spotkanie z autorem, zorganizowane przez Instytut Europy Środkowej, odbyło się właśnie w Lublinie. Bugajski przedstawił swoją ocenę państwa rosyjskiego, a także panujące w nim relacje wewnętrzne pomiędzy poszczególnymi regionami a centrum oraz grupami etnicznymi. W jego opinii Rosja zmierza do rozpadu, a świat powinien być na to przygotowany. Czym autor motywuje swoją ocenę? Odpowiedzi znajdziemy w najnowszym odcinku Rozmów IEŚ.

Odbywające się właśnie Mistrzostwa Europy w piłce nożnej to rywalizacja nie tylko sportowa, ale także polityczna. Doskonale widać to na trybunach niemieckich stadionów i poza nimi. Prowokujące hasła i flagi niejednokrotnie są odzwierciedleniem relacji pomiędzy poszczególnymi państwami, np. na Bałkanach. Widzieliśmy m.in. flagi tzw. Wielkiej Albanii czy Rosji, które mają sprowokować zawodników z Serbii czy Ukrainy. O politycznych sporach na stadionach opowiadają: dziennikarz Michał Banasiak, zajmujący się także relacjami między sportem a polityką, oraz Jakub Bornio z Zespołu Wyszehradzkiego IEŚ. [Zdj. Fani Albanii z flagą Kosowa, Chorwacja kontra Albania, UEFA EURO 2024, Eibner-Pressefoto/Marcel von Fehrn / imago sport / Forum]

Destabilizacja wschodniej granicy Unii Europejskiej przez Białoruś i Rosję przynosi oczekiwane przez te państwa efekty. Śmierć polskiego żołnierza czy zatrzymanie dwóch innych żołnierzy za użycie broni na granicy ukazuje słabość systemu powstrzymywania działań hybrydowych skierowanych przeciwko Polsce i pozostałym państwom Unii Europejskiej. Należy się spodziewać, że działania te nie tylko będą kontynuowane, ale także się nasilą, powodując kolejne zagrożenia dla funkcjonariuszy i żołnierzy oraz ludności cywilnej. Ostatnie wydarzenia na granicy polsko-białoruskiej ocenia Jakub Olchowski z Zespołu Wschodniego IEŚ. [Zdj. Komenda Główna Straży Granicznej]

Ugrupowanie GERB Bojko Borisowa wygrywa wybory parlamentarne w Bułgarii. Były to już szóste wybory do bułgarskiego parlamentu w ostatnich trzech latach, lecz tym razem połączono je z głosowaniem do Parlamentu Europejskiego. Frekwencja wyborcza była bardzo niska i wyniosła nieco ponad 30 procent. Bułgarskie społeczeństwo jest zmęczone permanentną walką polityczną i nie wierzy w możliwość przeprowadzenia zmian – wynika ze słów Spasimira Domaradzkiego, który podsumowuje ostatnie wydarzenia polityczne w Bułgarii. [zdj. domena publiczna]