Instytut Europy Środkowej/Artykuły według: Jędrzej Piekara

Autor: Jędrzej Piekara

Zespół narracji historycznych i historii stosowanej

Komentarze IEŚ 1538
27 lutego 2026
Jędrzej Piekara - Zespół narracji historycznych i historii stosowanej

Kremlowski monopol na przeszłość: zamknięcie Muzeum Historii Gułagu i powołanie Muzeum Pamięci

Ostateczna likwidacja moskiewskiego Muzeum Historii Gułagu i zastąpienie go nowym Muzeum Pamięci to symboliczny moment domknięcia w Rosji procesu przepisywania przeszłości oraz zmiany tożsamości społecznej. Decyzja ta oznacza fizyczne usunięcie niewygodnych dowodów stalinowskiego terroru z przestrzeni publicznej oraz świadczy o wyraźnej reorientacji państwowej...

Więcej →

Zespół narracji historycznych i historii stosowanej

Komentarze IEŚ 1532
24 lutego 2026
Jędrzej Piekara - Zespół narracji historycznych i historii stosowanej

Podstawowe pojęcia rosyjskiej geopolityki po 2022 roku: Ukraina jako „anty-Rosja”

Współczesna rosyjska myśl strategiczna oraz oficjalny dyskurs państwowy definiują Ukrainę jako kluczowy „zasób geopolityczny” w egzystencjalnym starciu między Federacją Rosyjską a „kolektywnym Zachodem”. Analiza dokumentów programowych i wystąpień przedstawicieli rosyjskiej dyplomacji wskazuje na konsekwentną dekonstrukcję ukraińskiej państwowości, która...

Więcej →

Zespół narracji historycznych i historii stosowanej

Komentarze IEŚ 1510
26 stycznia 2026
Jędrzej Piekara - Zespół narracji historycznych i historii stosowanej

Russian-Venezuelan Relations as a Factor in Russian Geopolitics[1]

In the decade after the Soviet collapse, Moscow’s room to manoeuvre in Latin America and the Caribbean was limited due to the scarcity of resources and reorientation of Russian diplomacy towards the West, which naturally lowered the region’s strategic weight in Russian thinking. The turn came in the early 2000s as a re-entry organised around reciprocity in the United States...

Więcej →

Zespół narracji historycznych i historii stosowanej

Komentarze IEŚ 1496
8 stycznia 2026
Jędrzej Piekara - Zespół narracji historycznych i historii stosowanej

Podstawowe pojęcia rosyjskiej geopolityki po 2022 r.: Eurazja

Współczesna rosyjska narracja geopolityczna po 2022 r. opiera się na zestawie pojęć służących interpretacji i legitymizacji długotrwałej konfrontacji z Zachodem – bezpośrednio z Ukrainą, pośrednio z państwami NATO. Jednym z kluczowych elementów tej narracji jest eurazjatyzm, którego geneza sięga myśli politycznej części rosyjskiej emigracji po 1917 r.,...

Więcej →

Zespół narracji historycznych i historii stosowanej

Komentarze IEŚ 1477
27 listopada 2025
Jędrzej Piekara - Zespół narracji historycznych i historii stosowanej

Podstawowe pojęcia rosyjskiej geopolityki po 2022 r.: światowa większość i mniejszość

Aby zrozumieć podstawowe pojęcia i założenia współczesnej rosyjskiej geopolityki, musimy sięgnąć zarówno do oficjalnych dokumentów państwowych, jak i do publikacji o charakterze quasi-encyklopedycznym i quasi-naukowym, takich jak Nowy słownik dyplomatyczny, gdzie zarysowane są kluczowe elementy ideologiczne towarzyszące rosyjskiej wizji ładu międzynarodowego[1]....

Więcej →

Zespół narracji historycznych i historii stosowanej

Komentarze IEŚ 1463
4 listopada 2025
Jędrzej Piekara - Zespół narracji historycznych i historii stosowanej

Historia w służbie wojny: wałdajska lekcja Putina dla świata

Podczas tegorocznego spotkania Klubu Wałdajskiego (2 października 2025 r.), którego głównym tematem był „The Polycentric World: Instructions for Use”, Władimir Putin ponownie uczynił historię głównym narzędziem legitymizacji rosyjskiej polityki. Jego wystąpienie, utrzymane w tonie ideologicznego manifestu, potwierdziło, że Klub Wałdajski pozostaje kluczową...

Więcej →

Zespół narracji historycznych i historii stosowanej

Komentarze IEŚ 1458
29 października 2025
Jędrzej Piekara - Zespół narracji historycznych i historii stosowanej

Geopolityczne raporty rosyjskiego MSZ: Rosja jako obrońca praw człowieka

Rosyjskie Ministerstwo Spraw Zagranicznych prowadzi szczególnie aktywną działalność propagandową, wykorzystując formę oficjalnych raportów do utrwalenia własnej wizji porządku światowego. Dokumenty te, redagowane w sposób quasi-naukowy i opatrzone aparatem statystycznym, mają tworzyć wrażenie wiarygodnej analizy; w rzeczywistości stanowią jednak spójny...

Więcej →

Zespół narracji historycznych i historii stosowanej

Komentarze IEŚ 1447
3 października 2025
Jędrzej Piekara - Zespół narracji historycznych i historii stosowanej

Chińsko-rosyjski sojusz w wojnie o pamięć – obchody 80. rocznicy zwycięstwa nad Japonią

W maju 2025 r. byliśmy świadkami narodzin sformalizowanego „sojuszu pamięci”, zawartego pomiędzy chińskimi i rosyjskimi przywódcami, politykami oraz głównymi intelektualistami (więcej na ten temat zob. „Komentarze IEŚ”, nr 1365; „Komentarze IEŚ”, nr 1354). W ramach obchodów 9 maja zorganizowano serię dyskusji, publikacji, konferencji naukowych i...

Więcej →

Zespół narracji historycznych i historii stosowanej

Komentarze IEŚ 1426
4 września 2025
Jędrzej Piekara - Zespół narracji historycznych i historii stosowanej

Black Ribbon Day – w jaki sposób i dzięki komu Zachód pamięta o 23 sierpnia 1939 r.

Spór o interpretację paktu 23 sierpnia 1939 r. podpisanego przez III Rzeszę i ZSRR stał się jednym z najtrwalszych dylematów pamięci dotyczących II wojny światowej. ZSRR poniósł ogromne ofiary i odegrał decydującą rolę w pokonaniu III Rzeszy, co sprzyjało apologetycznej narracji. Z drugiej strony jednak już we wczesnym powojennym dyskursie pojawiały się...

Więcej →

Zespół narracji historycznych i historii stosowanej

Komentarze IEŚ 1416
20 sierpnia 2025
Jędrzej Piekara - Zespół narracji historycznych i historii stosowanej

Krym w polityce historycznej Rosji od św. Włodzimierza do Natalii Pokłońskiej

W obliczu trwających rozmów pomiędzy Stanami Zjednoczonymi, Rosją a Ukrainą i „koalicją chętnych” odżywa temat ukraińskich terytoriów anektowanych przez Rosję z uwagi na toczący się od ponad dekady konflikt. Głównym tematem wydaje się być Donbas, co jest istotną zmianą w stosunku do początkowych i środkowych faz wojny, gdy najwięcej mówiono o anektowanym...

Więcej →

Zespół narracji historycznych i historii stosowanej

Komentarze IEŚ 1384
25 czerwca 2025
Jędrzej Piekara - Zespół narracji historycznych i historii stosowanej

Budowa nowego mitu historycznego Rosji: specjalna operacja wojskowa jako budulec tożsamości narodowej

8 lutego 2025 r. Władimir Putin ogłosił utworzenie stałej wystawy historycznej, poświęconej przebiegowi tzw. specjalnej operacji wojskowej – czyli rosyjskiej agresji na Ukrainę – w Muzeum Wielkiej Wojny Ojczyźnianej w Moskwie. Wybór miejsca nie był przypadkowy. Od miesięcy obserwujemy nasilający się proces uzupełniania mitu wielkiej wojny ojczyźnianej (czyli II...

Więcej →

Zespół narracji historycznych i historii stosowanej

Komentarze IEŚ 1365
27 maja 2025
Jędrzej Piekara - Zespół narracji historycznych i historii stosowanej

Chińsko-rosyjska próba budowy wspólnej wersji pamięci historycznej i wspólnej polityki przyszłości

Po zakończeniu obchodów Dnia Zwycięstwa w Moskwie, zorganizowanych 9 maja 2025 r., oraz towarzyszących im licznych rozmów Xi Jinpinga z Władimirem Putinem nie może być wątpliwości co do tego, że oba kraje umocniły sojusz na płaszczyźnie ekonomicznej, handlowej i politycznej, a także rozpoczęły proces tworzenia wspólnej wersji pamięci historycznej. Wszystkie...

Więcej →

Zespół narracji historycznych i historii stosowanej

Komentarze IEŚ 1354
16 maja 2025
Jędrzej Piekara - Zespół narracji historycznych i historii stosowanej

Nowe otwarcie na świat? Rosja po 9 maja 2025 r.

Na zaproszenie Władimira Putina do Moskwy przybyli przedstawiciele wielu regionów i organizacji międzynarodowych, by wziąć udział w uroczystościach z okazji osiemdziesiątej rocznicy zakończenia II wojny światowej w Europie. Kontrowersje wzbudziła obecność premiera Słowacji oraz kilku europosłów, jednak najliczniejszą delegacją było Globalne Południe....

Więcej →

Zespół narracji historycznych i historii stosowanej

Komentarze IEŚ 1345
30 kwietnia 2025
Jędrzej Piekara - Zespół narracji historycznych i historii stosowanej

Przygotowania do Dnia Zwycięstwa 9 maja w Moskwie – kto przyjedzie świętować razem z Władimirem Putinem?

Zbliżająca się osiemdziesiąta rocznica zakończenia II wojny światowej będzie kulminacyjnym momentem w rozpoczętym na początku tego roku procesie „normalizacji” Rosji na arenie międzynarodowej. Władimir Putin dąży do tego, by jak najwięcej państw dotąd opowiadających się za izolacją Rosji oddało hołd armii rosyjskiej, która od 2022 r. prowadzi agresję...

Więcej →

Zespół narracji historycznych i historii stosowanej

Komentarze IEŚ 1343
29 kwietnia 2025
Jędrzej Piekara - Zespół narracji historycznych i historii stosowanej

Czy Chiny boją się „odwróconego Kissingera”? Chińska dyplomacja wobec Rosji po zmianie amerykańskiej polityki zagranicznej

Po objęciu urzędu przez Donalda Trumpa Chiny zareagowały na zmiany w polityce zagranicznej USA wzmożeniem aktywności dyplomatycznej i silnym podkreśleniem własnego bliskiego związku z Rosją. Administracja Trumpa postrzega Chiny jako głównego konkurenta w rywalizacji globalnej i jedno z największych zagrożeń dla interesów Stanów Zjednoczonych. W tym kontekście w...

Więcej →

Zespół narracji historycznych i historii stosowanej

Komentarze IEŚ 1325
31 marca 2025
Jędrzej Piekara - Zespół narracji historycznych i historii stosowanej

Amnestia w cieniu wojny: kogo nie uwolni Kreml w 2025 roku?

Amnestie jako środek „dialogu” ze społeczeństwem mają w Rosji długą tradycję, sięgającą czasów carskich i starannie kultywowaną w okresie sowieckim. Po upadku ZSRR Rosja podtrzymała zwyczaj ogłaszania amnestii z okazji rocznic historycznych, a nawet uczyniła z nich cykliczne wydarzenia, oczekiwane przez społeczeństwo. Najważniejszą rocznicą historyczną po...

Więcej →

Zespół narracji historycznych i historii stosowanej

Komentarze IEŚ 1301
26 lutego 2025
Jędrzej Piekara - Zespół narracji historycznych i historii stosowanej

Obchody Dnia Zwycięstwa w Rosji i ich symbolika

Obchody Dnia Zwycięstwa od lat stanowią barometr pozycji międzynarodowej państwa rządzonego przez Władimira Putina. Lista gości, wśród których znajdują się zarówno przedstawiciele sił zbrojnych, jak i honorowi delegaci, nie tylko odzwierciedla miejsce i prestiż Rosji na arenie międzynarodowej, ale też buduje wewnętrzny mit jedności narodowej. Po inwazji na...

Więcej →

Zespół narracji historycznych i historii stosowanej

Komentarze IEŚ 1283
31 stycznia 2025
Jędrzej Piekara - Zespół narracji historycznych i historii stosowanej

Z kim rozmawia Kazachstan? Słabnące rosyjskie wpływy w Azji Centralnej

21 stycznia 2025 r. w stolicy Kazachstanu doszło do spotkania wiceministra spraw zagranicznych, Romana Wasilenki, z ambasadorami krajów członkowskich Unii Europejskiej. Wydarzenie to zainicjowało szereg aktywności na innych polach kontaktu Kazachstanu ze „światem zachodnim”, co jednak pokrywa się z równie aktywną polityką regionalną oraz kontaktami z Federacją...

Więcej →