Instytut Europy Środkowej/Artykuły według: Agata Tatarenko

Autor: Agata Tatarenko

Zespół Historii Publicznej i Polityki Historycznej

Komentarze IEŚ 1584
10 kwietnia 2026
Agata Tatarenko - Zespół Historii Publicznej i Polityki Historycznej

Oblicza rosyjskich działań w Europie Środkowej: między dezinformacją a wywiadem

Afera wokół portalu Voice of Europe pokazała, że rosyjskie operacje wpływu wchodzą w Europie w nową fazę. Coraz częściej przybierają formę skoordynowanych działań, łączących propagandę, dezinformację, wsparcie finansowe i bezpośrednią ingerencję w procesy polityczne. Potwierdza to szereg innych operacji dezinformacyjnych ujawnionych przez czeskie służby, a...

Więcej →

Zespół Historii Publicznej i Polityki Historycznej

Komentarze IEŚ 1565
20 marca 2026
Sławomir Łukasiewicz | Jędrzej Piekara | Agata Tatarenko - Zespół Historii Publicznej i Polityki Historycznej

Historia jako broń: rosyjska dezinformacja w Europie Środkowej

Dezinformacja historyczna stała się jednym z kluczowych narzędzi współczesnej polityki Rosji wobec Europy Środkowej, łącząc manipulację przeszłością z bieżącymi celami geopolitycznymi. Wykorzystując emocjonalny potencjał pamięci zbiorowej i nowe środowisko informacyjne, Kreml buduje narracje, które mają nie tylko reinterpretować przeszłość, lecz także...

Więcej →

Zespół Historii Publicznej i Polityki Historycznej

Komentarze IEŚ 1558
13 marca 2026
Agata Tatarenko - Zespół Historii Publicznej i Polityki Historycznej

Diaspora w kampanii wyborczej: dlaczego mniejszość węgierska w Rumunii jest ważna dla wyborów na Węgrzech

Mniejszość węgierska w Rumunii odgrywa istotną rolę w strategii politycznej rządu Viktora Orbána w kontekście zaplanowanych na kwiecień 2026 r. wyborów parlamentarnych na Węgrzech. Dzięki ustawie uchwalonej w 2011 r., która przyznała prawa wyborcze Węgrom żyjącym poza granicami Węgier, diaspora – w tym szczególnie liczna społeczność węgierska w Rumunii –...

Więcej →

Zespół Historii Publicznej i Polityki Historycznej

Komentarze IEŚ 1546
4 marca 2026
Agata Tatarenko - Zespół Historii Publicznej i Polityki Historycznej

Kampania wyborcza na Węgrzech jako pole walki o pamięć

W obliczu wojny Rosji z Ukrainą węgierska kampania wyborcza staje się czymś więcej niż rywalizacją programów. Przekształca się w spór o interpretację przeszłości i jej znaczenie dla teraźniejszości. Rząd Viktora Orbána sięga po utrwalone w pamięci zbiorowej traumy Trianon, doświadczenia II wojny światowej i 1956 r., by uzasadnić politykę „suwerenności...

Więcej →

Zespół Europy Środkowej i Południowo-Wschodniej

Komentarze IEŚ 1541
2 marca 2026
Robert Rajczyk | Szczepan Czarnecki | Agata Tatarenko - Zespół Europy Środkowej i Południowo-Wschodniej

Reakcje państw Europy Środkowej na amerykańsko-izraelski atak na Iran

Amerykańsko-izraelski atak na Iran zmusił państwa Europy Środkowej do zajęcia stanowisk. Premier Słowacji wykorzystał okazję do krytyki Unii Europejskiej, a szef węgierskiego rządu wkomponował potencjalne negatywne skutki interwencji w kampanię przedwyborczą i stosunki z Ukrainą. Z kolei Czechy zajęły konsekwentnie proizraelskie i proamerykańskie stanowisko, choć...

Więcej →

Zespół Pamięci Zbiorowej

Komentarze IEŚ 1539
27 lutego 2026
Agata Tatarenko - Zespół Pamięci Zbiorowej

Czesi wobec wojny: ewolucja postaw społecznych

Cztery lata po wybuchu pełnoskalowej wojny Rosji przeciwko Ukrainie czeskie społeczeństwo pozostaje solidarne z Kijowem, lecz jego postawy wyraźnie ewoluowały. Od spontanicznej mobilizacji i akceptacji szerokiego wsparcia w 2022 r. Czesi przeszli do bardziej pragmatycznego i selektywnego podejścia – preferując pomoc humanitarną i dyplomatyczną, przy rosnącym...

Więcej →

Zespół Pamięci Zbiorowej

Komentarze IEŚ 1514
28 stycznia 2026
Agata Tatarenko - Zespół Pamięci Zbiorowej

Bezsilni w Davos: środkowoeuropejskie wątki wystąpienia Marka Carneya

Wystąpienie premiera Kanady Marka Carneya na forum w Davos stanowiło przykład współczesnej interpretacji myśli Václava Havla, zwłaszcza zawartej w eseju Siła bezsilnych. Carney, diagnozując zmiany w światowym porządku, odwołał się do havlowskiej krytyki życia w pozorze i konformizmie. W tej perspektywie przemówienie premiera Kanady miało nie tylko wymiar...

Więcej →

Zespół Pamięci Zbiorowej

Komentarze IEŚ 1500
15 stycznia 2026
Agata Tatarenko - Zespół Pamięci Zbiorowej

Od argumentów historycznych do kalkulacji kosztów: czeska debata publiczna na temat wojny Rosji z Ukrainą

Zmiana władzy w Republice Czeskiej nie doprowadziła do zasadniczego zwrotu w polityce zagranicznej wobec Rosji i wojny w Ukrainie, wpłynęła jednak wyraźnie na sposób jej legitymizowania w debacie publicznej. Odwołania do doświadczeń historycznych z lat 1938 i 1968, które po aneksji Krymu oraz zwłaszcza po pełnoskalowej inwazji Rosji na Ukrainę w 2022 r. pełniły...

Więcej →

Zespół Pamięci Zbiorowej

Komentarze IEŚ 1462
3 listopada 2025
Agata Tatarenko - Zespół Pamięci Zbiorowej

Czesi wobec dnia niepodległości: między historią a obywatelstwem

Obchody Dnia Powstania Niepodległej Republiki Czechosłowackiej, które 28 października 2025 r. odbyły się w Pradze z udziałem prezydenta Petra Pavla i najwyższych władz państwa, ukazały znaczenie tradycji Pierwszej Republiki dla współczesnej czeskiej tożsamości. Uroczystości na Vítkovie oraz na Zamku Praskim, podczas których wręczono odznaczenia państwowe i...

Więcej →

Zespół Pamięci Zbiorowej

Komentarze IEŚ 1440
28 września 2025
Agata Tatarenko - Zespół Pamięci Zbiorowej

Między celebracją a przemilczeniem: rocznicowe wystawy o II wojnie światowej w Republice Czeskiej

W 2025 r. czeskie instytucje podjęły szereg działań upamiętniających 80. rocznicę zakończenia II wojny światowej. Powstał bogaty wachlarz wystaw o zróżnicowanym charakterze – od heroizujących narracji państwotwórczych po próby włączenia dotąd marginalizowanych perspektyw. Ekspozycje, choć innowacyjne w formie i atrakcyjne wizualnie, często ograniczały...

Więcej →

Zespół Pamięci Zbiorowej

Komentarze IEŚ 1393
3 lipca 2025
Agata Tatarenko - Zespół Pamięci Zbiorowej

Republika Czeska i rosyjska dezinformacja historyczna: reakcje Pragi na kampanię pamięciową Kremla

Wiosną 2025 r. Republika Czeska po raz kolejny stała się celem rosyjskiej kampanii dezinformacyjnej, służącej podważeniu zaufania społecznego i destabilizacji debaty wokół historii XX w. Kulminacją operacji była seria zmanipulowanych przekazów dotyczących rzekomego przywrócenia pomnika marszałka Koniewa w Pradze. Choć dezinformację szybko zdementowano, jej...

Więcej →

Zespół Pamięci Zbiorowej

Komentarze IEŚ 1388
30 czerwca 2025
Agata Tatarenko | Łukasz Lewkowicz - Zespół Pamięci Zbiorowej

Między solidarnością a sympatią: społeczne i polityczne źródła zwrotu Słowacji ku Rosji

Po rosyjskiej inwazji na Ukrainę w 2022 r. Słowacja jednoznacznie opowiedziała się po stronie Kijowa, oferując szerokie wsparcie polityczne, militarne i humanitarne. Jednak z czasem, pod wpływem społecznego zmęczenia wojną, obecności prorosyjskich narracji w debacie publicznej oraz narastających podziałów wewnętrznych, wsparcie to zaczęło słabnąć. Powrót...

Więcej →

Zespół Pamięci Zbiorowej

Komentarze IEŚ 1348
8 maja 2025
Agata Tatarenko - Zespół Pamięci Zbiorowej

Od Praskiej Wiosny do Buczy: jak czeska pamięć zbiorowa współtworzy społeczną percepcję Rosji i solidarność z Ukrainą

Wizyta prezydenta Wołodymyra Zełenskiego w Pradze w maju 2025 r. symbolicznie potwierdziła bliskie relacje czesko-ukraińskie oraz konsekwentne wsparcie udzielane Ukrainie przez czeskie władze, zarówno polityczne, jak i militarne. Od początku pełnoskalowej inwazji Rosji w 2022 r. Republika Czeska była jednym z najbardziej zaangażowanych państw w regionie, dostarczając...

Więcej →

Zespół Pamięci Zbiorowej

Komentarze IEŚ 1310
12 marca 2025
Agata Tatarenko - Zespół Pamięci Zbiorowej

Francja wobec wojny w Ukrainie – wsparcie militarne, dyplomacja i dążenie do europejskiej autonomii strategicznej

Francja od początku pełnoskalowej wojny Rosji z Ukrainą, rozpoczętej w 2022 r., konsekwentnie wspiera Kijów, stopniowo zwiększając zakres pomocy wojskowej i humanitarnej. Szacuje się, że do grudnia 2024 r. na wsparcie militarne przeznaczyła ok. 4,9 mld euro, dostarczając m.in. armatohaubice CAESAR, myśliwce Mirage 2000, pociski SCALP oraz systemy obrony powietrznej....

Więcej →

Zespół Bałtycki, Zespół Pamięci Zbiorowej

Komentarze IEŚ 1297
21 lutego 2025
Jakub Bornio | Agata Tatarenko - Zespół Bałtycki, Zespół Pamięci Zbiorowej

Europejska (nie)jedność. Szczyt w Paryżu a wyzwania dla bezpieczeństwa regionalnego

Szczyt w Paryżu, który odbył się 17 lutego 2025 r., miał na celu wypracowanie europejskiej strategii wobec wojny rosyjsko-ukraińskiej oraz roli Europy w negocjacjach pokojowych. Spotkanie uwidoczniło jednak głębokie podziały między państwami europejskimi, zarówno w kwestii potencjalnego wysłania sił stabilizacyjnych, jak i kształtu przyszłej polityki...

Więcej →

Zespół Pamięci Zbiorowej

Komentarze IEŚ 1285
6 lutego 2025
Agata Tatarenko - Zespół Pamięci Zbiorowej

Rosyjska Cerkiew Prawosławna jako narzędzie wpływów Rosji w Republice Czeskiej

Rosyjska Cerkiew Prawosławna (RCP) odgrywa istotną rolę jako narzędzie wpływów politycznych Kremla w Europie Środkowej, wykorzystywane nie tylko do działań propagandowych, ale także do operacji wywiadowczych. Świadczy o tym chociażby sprawa cerkwi św. św. Piotra i Pawła w Karlowych Warach, której proboszcz został oskarżony o współpracę z rosyjskimi...

Więcej →

Zespół Wyszehradzki

Komentarze IEŚ 1222
10 października 2024
Szczepan Czarnecki | Agata Tatarenko - Zespół Wyszehradzki

Powyborcze zmiany w rządzie Republiki Czeskiej

Wyniki wyborów samorządowych oraz częściowych wyborów do Senatu w Republice Czeskiej wpłynęły na działania rządu w kierunku zdobywania poparcia społecznego. Głosowanie, które odzwierciedlało długotrwały trend spadku zaufania do rządu, doprowadziło do zmian w ministerstwach oraz wycofania się Czeskiej Partii Piratów z koalicji rządowej. W tej sytuacji gabinet...

Więcej →

Zespół Wyszehradzki

Komentarze IEŚ 1208
26 września 2024
Szczepan Czarnecki | Agata Tatarenko - Zespół Wyszehradzki

Wybory samorządowe w Republice Czeskiej: ANO umacnia swoją pozycję

20 i 21 września 2024 r. w Republice Czeskiej odbyły się wybory do samorządów regionalnych oraz częściowe wybory do Senatu. Zdecydowaną przewagę zdobył ruch ANO Andreja Babiša, uzyskując w pierwszej turze dwa mandaty senatorskie oraz zwycięstwo 292 przedstawicieli w regionach. Wygrana ruchu ANO potwierdza tym samym długotrwały trend wzrostu poparcia dla ugrupowania...

Więcej →

Zespół Wyszehradzki

Komentarze IEŚ 1201
20 września 2024
Agata Tatarenko - Zespół Wyszehradzki

Powódź w Republice Czeskiej: prewencja i skuteczne zarządzanie

Republikę Czeską regularnie nawiedzają powodzie, głównie spowodowane nagłymi, intensywnymi opadami deszczu. W odpowiedzi na to zagrożenie władze wprowadziły środki prewencyjne, takie jak budowa tam i zbiorników retencyjnych oraz poprawa systemów ostrzegania i ewakuacji. Powódź, która rozpoczęła się na początku września 2024 r., dotknęła szczególnie...

Więcej →

Zespół Wyszehradzki

Komentarze IEŚ 1170
25 lipca 2024
Szczepan Czarnecki | Aleksandra Poznar | Agata Tatarenko - Zespół Wyszehradzki

Joe Biden rezygnuje ze startu w wyborach prezydenckich w USA: reakcje w Europie Środkowej

Rezygnacja Joe Bidena ze startu w wyborach prezydenckich spotkała się z różnymi reakcjami w Europie Środkowej. W Czechach premier Petr Fiala uznał tę decyzję za odpowiedzialną. Na Słowacji premier Robert Fico skupił się na krytyce zaangażowania USA w Ukrainie, wyrażając nadzieję, że w przypadku zwycięstwa Trumpa zrealizuje on obietnicę szybkiego zakończenia...

Więcej →

Zespół Wyszehradzki

Komentarze IEŚ 1169
25 lipca 2024
Agata Tatarenko - Zespół Wyszehradzki

System opieki zdrowotnej w Republice Czeskiej: stan, wyzwania i plany reform

Doświadczenia zdobyte podczas pandemii COVID-19 ujawniły liczne wyzwania i luki w czeskim systemie ochrony zdrowia. W odpowiedzi na te problemy, władze Republiki Czeskiej rozpoczęły kolejny etap wdrażania szeregu reform mających na celu poprawę infrastruktury oraz zwiększenie dostępności usług medycznych. W Czechach na opiekę zdrowotną przeznacza się 9,5% PKB, co...

Więcej →

Zespół Wyszehradzki

Komentarze Brief IEŚ 1147
14 czerwca 2024
Agata Tatarenko - Zespół Wyszehradzki

FPÖ zwycięża w wyborach do Parlamentu Europejskiego w Austrii

W wyborach do Parlamentu Europejskiego w Austrii zwyciężyła skrajnie prawicowa Wolnościowa Partia Austrii (FPÖ), zdobywając 25,4% głosów. Ugrupowanie to nie dąży do wyjścia Austrii z Unii Europejskiej, mimo to krytykuje Wspólnotę. Sprzeciwia się dostawom broni dla Ukrainy i sankcjom nałożonym na Rosję. Kampania wyborcza koncentrowała się głównie na kwestiach...

Więcej →
Informacje z kraju i świata