Rywalizacja o prawicowego wyborcę na Węgrzech

Lider opozycyjnej partii Szacunek i Wolność (Tisztelet és Szabadság, TISZA) próbuje poszerzyć elektorat swojego ugrupowania, odwołując się do skrajnie prawicowych wyborców. W tym celu Péter Magyar formułuje postulat zakazu wjazdu pracowników spoza UE od 1 czerwca 2026 r. w przypadku wygranej w wyborach jego partii. Ponadto broni interesów diaspory węgierskiej na Słowacji, zagrożonej ustawą penalizującą kwestionowanie rozwiązań prawnych przyjętych po II wojnie światowej. Na ich podstawie skonfiskowano majątki, wysiedlono i pozbawiono obywatelstwa Niemców oraz Węgrów zamieszkujących Czechosłowację (tzw. dekrety Beneša). Tradycyjnie również koalicja rządząca Fidesz-KDNP odwołuje się do prawicowej bazy społecznej, m.in. poprzez aktywne wsparcie dla diaspory węgierskiej oraz wpisanie ochrony płatności gotówkowych do Ustawy zasadniczej w 2025 r., co postulował skrajnie prawicowy, opozycyjny Ruch Nasza Ojczyzna (Mi Hazánk Mozgalom).

Pracownicy zagraniczni i dekrety Beneša. Lider TISZA Péter Magyar próbuje poszerzyć poparcie dla swojej partii, odwołując się do zagadnień bliskich wyborcom prawicowym. W sylwestrowym przemówieniu w jednym z serwisów społecznościowych Magyar zapowiedział, że w razie przejęcia władzy wprowadzi zakaz wjazdu pracowników spoza UE na Węgry od 1 czerwca 2026 r. Z kolei jeszcze w grudniu 2025 r. skrytykował uchwalenie na Słowacji ustawy penalizującej kwestionowanie tzw. dekretów Beneša. To kolejny przykład pozycjonowania się Pétera Magyara jako obrońcy węgierskiej diaspory w państwach sąsiednich^[1]. Polityka ochrony mniejszości węgierskiej jest domeną Fidesz-KDNP od 2004 r., jednak ze względu na bliskie relacje polityczne z obecnym premierem Słowacji Robertem Fico, koalicja nie wystąpiła z otwartą krytyką słowackiej ustawy^[2]. Kwestie pracowników zagranicznych oraz Węgrów za granicą to istotny element agendy politycznej skrajnie prawicowego Ruchu Nasza Ojczyzna^[3].

Poparcie sondażowe. Grudniowe badania 21 Kutatóközpont wskazują na 31% poparcia dla TISZA i 27% dla Fidesz-KDNP^[4]. Natomiast według sondażu Idea Intézet, TISZA może liczyć na 35%, a Fidesz-KDNP – 28%^[5]. Z kolei Republikon Intézet daje Fidesz-KDNP 27%, a 33% partii TISZA^[6]. Grudniowe badanie Publicus Intézet wskazuje z kolei odpowiednio na 33% dla TISZA, a 28% dla Fidesz-KDNP^[7]. Tymczasem ze styczniowych badań kojarzonego z koalicją rządową Nézőpont Intézet wynika, że poparcie dla Fidesz-KDNP wśród ogółu uprawionych do głosowania wynosi 47%, a dla TISZA – 40%^[8]. Natomiast badania zrealizowane przez Idea Intézet na przełomie 2025/2026 wskazują, że TISZA może liczyć na 35% głosów, a Fidesz-KDNP – 27%^[9]. Z kolei według przeprowadzonego w styczniu sondażu Medián, TISZA cieszy się poparciem 40%, a koalicja rządowa – 33%^[10]. Z badania zrealizowanego w dniach 15-20 stycznia 2026 r. przez Republikon Intėzet wynika, że poparcie dla TISZA wśród ogółu społeczeństwa wynosi 33%, a dla Fidesz-KDNP 28%[11].

Różnica w poparciu pomiędzy dwiema głównymi węgierskimi partiami politycznymi lokuje się w przedziale od czterech do ośmiu punktów procentowych w zależności od metodologii sondażu i odzwierciedla okresowy wzrost widoczności medialnej ugrupowania. Oznacza też kontynuowanie utrzymującego się stałego trendu przewagi TISZA w badaniach niezależnych ośrodków („Komentarze IEŚ”, nr 1452).

Polaryzacja rywalizacji wyborczej. Utrzymujący się trend przewagi sondażowej opozycyjnej partii TISZA nad koalicją Fidesz-KDNP jest efektem przejęcia przez to ugrupowanie wyborców dotychczasowej opozycji. Z interpretacji danych sondażowych wynika, że baza wyborców TISZA jest obecnie o blisko 500 tys. osób większa od elektoratu Fidesz-KDNP, który liczy ok. 2,3 mln popierających. W 2022 r. 3 mln głosów zapewniło koalicji rządowej większość parlamentarną 2/3. Aby powtórzyć ten wynik wyborczy^[12], koalicja rządowa próbuje pozycjonować się jako kontrapunkt bezpiecznego wyboru wobec partii TISZA^[13]. Elementem komunikacji politycznej jest antywojenna retoryka Viktora Orbána i sugestie na temat wsparcia przez ugrupowanie Pétera Magyara rzekomo prowojennej polityki Unii Europejskiej. Narracja o bezpiecznym wyborze obejmuje również zapewnienie bezpieczeństwa socjalnego poprzez m.in. zwolnienia podatkowe czy też dodatkowe świadczenia emerytalne. Poprawę warunków życia, w tym podwyżkę emerytur, obiecuje również TISZA.

Komentarz. Od początku przywództwa Pétera Magyara, TISZA – poza wyborcami koalicji sześciu ugrupowań z wyborów parlamentarnych w 2022 r. – kierowała swój przekaz do wyborców prawicowych. Czyniła to, masowo wykorzystując flagę i węgierskie symbole narodowe oraz akcentując postulaty polityczne wspólne z Fidesz-KDNP, m.in. konieczność prowadzenia restrykcyjnej polityki migracyjnej i utrzymania muru granicznego.

Utrzymanie mobilizacji dotychczasowej bazy społecznej, przekonanie wyborców niezdecydowanych do udziału w głosowaniu, a także tych, którzy nie wiedzą jeszcze, na kogo oddać głos, stanowić mogą w dużym stopniu o wyniku zarządzonych na 12 kwietnia 2026 r. wyborów parlamentarnych. Aby odnieść sukces w wyborach, każda z dwóch głównych węgierskich partii politycznych musi poszerzyć swoją dotychczasową bazę wyborczą. Fidesz-KDNP – o młodych i wykształconych wyborców z mniejszych miast, a TISZA o tych z niższym wykształceniem, mieszkających na wsi oraz w małych miejscowościach. Ze względu na kształt okręgów wyborczych na Węgrzech, głosy z mniejszych miejscowości mają większą wagę niż głosy z dużych miast.

Silna polaryzacja polityczna to efektywna taktyka Fidesz-KDNP, która od 2010 r. gwarantowała koalicji rządowej sukces wyborczy. Sprzyjały temu niespójność programowa ówczesnej opozycji oraz brak charyzmatycznego lidera do czasu pojawienia się Pétera Magyara na scenie politycznej w lutym 2024 r.

^[1] W maju 2025 r. P. Magyar z grupą zwolenników pieszo dotarł z Budapesztu do rumuńskiego miasta Oradea (węg. Nagyvárad), gdzie bezskutecznie próbował spotkać się z liderami tradycyjnie sprzyjającej koalicji Fidesz-KDNP organizacji reprezentującej węgierską mniejszość narodową w Rumunii.

^[2] W 2004 r. opozycyjny wówczas Fidesz w nieważnym z powodu niskiej frekwencji referendum popierał koncepcję podwójnego obywatelstwa dla Węgrów mieszkających za granicą. W 2010 r. zdominowana przez Fidesz-KDNP większość parlamentarna uchwaliła odpowiednią ustawę w tej sprawie. Od 16 lat Viktor Orbán i jego rząd bardzo aktywnie wspierają węgierską diasporę w państwach sąsiednich, m.in. poprzez dotacje na działalność kulturalną i sportową (zob. Prace IEŚ, nr 11/2025, Dyplomacja sportowa i polityzacja sportu w Europie Środkowo-Wschodniej oraz przestrzeni postsowieckiej. Część 1). Jednakże w maju 2025 r. premier wsparł publicznie w Tihany prawicowego kandydata na prezydenta Rumunii, George’a Simiona, wbrew stanowisku Demokratycznego Związku Węgrów w Rumunii (Romániai Magyar Demokrata Szövetség, RMDSZ), a grudniu 2025 r. Timisoarę (węg. Temesvár), wbrew zwyczajowi, nazwał „rumuńską metropolią”. Z kolei w połowie grudnia minister transportu János Lázár skrytykował partię TISZA za desygnowanie na kandydatkę w wyborach działaczki o słowackim nazwisku. Péter Magyar domagał się dymisji ministra, ale po medialnej burzy na temat tej wypowiedzi János Lázár przeprosił kandydatkę oraz pogratulował jej uzyskania węgierskiego obywatelstwa.

^[3] Lider Ruchu Nasza Ojczyzna, László Toroczkai, jako burmistrz przygranicznej miejscowości zasłynął pomysłem budowy muru. Ugrupowanie postuluje również przyznanie autonomii terytorialnej Węgrom na Zakarpaciu.

^[4] Zob. https://24.hu/belfold/2025/12/02/21-kutatokozpont-tisza-part-fidesz-kulonbseg-2025-november/ [14.12.2025].

^[5] Zob. https://www.facebook.com/ideaintezet/posts/pfbid02zWdY6anq3AErEHZYCTaC4K87zoS7ErDmsnnpAShDaeQaLbPNBYTyWK6C1nns6imgl [15.12.2025].

^[6] Zob. https://republikon.hu/media/169587/pa%CC%81rtpreferencia_RI_202512.pdf [18.12.2025].

^[7] Zob. https://publicus.hu/blog/partok-tamogatottsaga-2025-december/ [30.12.2025].

^[8] Zob. https://nezopont.hu/hu/tevekenysegeink/kozvelemeny-kutatasok/egyre-valoszinubb-a-fidesz-gyozelem [12.01.2026].

^[9] Zob. https://telex.hu/belfold/2026/01/14/idea-tisza-elony-tiz-szazalek-fidesszel-szemben [14.01.2026].

^[10] Zob. https://hang.hu/belfold/median-januar-tisza-erosodott-184424 [14.01.2026].

[11] https://republikon.hu/media/170412/Havi-elemzes_2601_jav.pdf [22.01.2026].

^[12] 106 spośród 199 posłów wybieranych jest w okręgach jednomandatowych, a pozostałych 93 parlamentarzystów z tzw. partyjnych list krajowych, do których zalicza się także listy zgłaszane przez organizacje mniejszości narodowych zamieszkujących Węgry. Każdy wyborca dysponuje dwoma głosami, które oddaje na listę krajową oraz kandydata w okręgu.

^[13] Slogan wyborczy Fidesz-KDNP to „Bezpieczny wybór” (Biztons választás).