Zespół: Zespół Wschodni

Witamy państwa w jubileuszowym, setnym podcaście. Nadawanie naszych rozmów rozpoczęliśmy na początku tego roku. Zaprezentowaliśmy wiele komentarzy oraz dyskusji dotyczących naszej części Europy. Tłumaczyliśmy słuchaczom – często skomplikowaną – tematykę dotyczącą regionu, wyjaśnialiśmy polityczne decyzje, konflikty i spory. Zastanawialiśmy się też nad przyszłością – tą bliższą i tą dalszą. I nadal będziemy to robić. Razem z naszym fantastycznym zespołem zapraszamy do słuchania kolejnych odcinków. Tym setnym podcastem inaugurujemy podsumowanie wydarzeń mijającego roku. Rozpoczynamy od dwóch zagadnień. Pierwszym będzie wschodnia flanka NATO, a drugim sytuacja na Białorusi, Ukrainie i w Mołdawii. Na te tematy rozmawiamy z zastępcą dyrektora IEŚ dr. hab. Tomaszem Stępniewskim, kierownikiem Zespołu Europy Wschodniej dr. Jakubem Olchowskim oraz ze starszymi analitykami w tym zespole dr Martą Drabczuk i dr. Andrzejem Szabaciukiem.

Ukraina konsekwentnie modernizuje swoje siły zbrojne według standardów NATO. W ostatnich latach spore kwoty wydawane są na nowe uzbrojenie, inaczej wygląda też proces szkolenia żołnierzy. Kierunek zmian został potwierdzony w nowej strategii bezpieczeństwa. Ukraińska armia, która w 2014 r. próbowała stawiać opór Rosji na Krymie i Donbasie, dzisiaj jest już zupełnie inna – podkreśla dr Jakub Olchowski, kierownik Zespołu Europy Wschodniej IEŚ.

Pomimo protestów Białoruś uruchomiła elektrownię atomową w Ostrowcu. Powstała ona niedaleko granicy z Litwą i właśnie to państwo zgłasza największe wątpliwości związane z bezpieczeństwem. Nie są one bezpodstawne. Niedługo po uruchomieniu obiektu doszło w nim, jak poinformowała strona białoruska, do niegroźnego incydentu. Uruchomienie elektrowni w Ostrowcu ma spowodować ograniczenie zakupu rosyjskiego gazu. Jednak w praktyce uzależnienie od Rosji specjalnie się nie zmniejszy – podkreśla starszy analityk z Zespołu Europy Wschodniej IEŚ, dr Andrzej Szabaciuk.

Azerbejdżan odzyskuje kontrolę nad większością terytorium Górskiego Karabachu. Porażka militarna Ormian oznacza zasadniczą zmianę sytuacji w tym regionie. Strony konfliktu zawarły porozumienie, nad którego realizacją będzie czuwać Rosja, a dokładniej jej wojska. Co to w praktyce oznacza – wyjaśnia prof. Krzysztof Fedorowicz z Uniwersytetu Adama Mickiewicza w Poznaniu.

Stany Zjednoczone Ameryki zasadniczo nie zmienią polityki wobec państw Europy Środkowej i Wschodniej. Joe Biden, zwycięzca wyborów prezydenckich, powinien utrzymać dotychczasowe kierunki działań, które prowadziła administracja Donalda Trumpa. Zmian rewolucyjnych nie będzie – uważa dr Jakub Olchowski, kierownik Zespołu Europy Wschodniej IEŚ.