Komentarze IEŚ | Instytut Europy Środkowej

Zespół Europy Środkowej i Południowo-Wschodniej

Komentarze IEŚ 1572

26 marca 2026

Natasza Styczyńska - Zespół Europy Środkowej i Południowo-Wschodniej

Ustawy Mrdicia: kolejna odsłona instrumentalizacji serbskiego wymiaru sprawiedliwości

Zeszłoroczną falę intensywnych protestów studenckich udało się wyciszyć. Jednocześnie uczestnicy demonstracji, opozycja i władze przygotowują się do przyspieszonych wyborów. Prezydent Aleksandar Vučić i rządząca Serbska Partia Postępowa (SNS) nadal realizują scenariusz oddalający Serbię od integracji z Unią Europejską, zaostrzając represje wobec...

Więcej →

Zespół Europy Środkowej i Południowo-Wschodniej

Komentarze IEŚ 1568

24 marca 2026

Szczepan Czarnecki - Zespół Europy Środkowej i Południowo-Wschodniej

Republika Czeska: nowy budżet w cieniu sporów o deficyt i obronność

11 marca br. parlament Republiki Czeskiej przyjął rządowy projekt ustawy budżetowej na 2026 rok, kończąc tym samym trzymiesięczny okres prowizorium budżetowego. Mimo sprzeciwu opozycji, pozbawionej realnego wpływu na ostateczny kształt budżetu, ustawa została uchwalona, a następnie 20 marca podpisana przez prezydenta Petra Pavla, który jednocześnie zgłosił...

Więcej →

Zespół Europy Środkowej i Południowo-Wschodniej

Komentarze Brief IEŚ 1566

20 marca 2026

Robert Rajczyk - Zespół Europy Środkowej i Południowo-Wschodniej

Transfery socjalne drenują węgierski budżet przed wyborami parlamentarnymi

Rosnące wydatki społeczne spowodowały osiągnięcie blisko połowy tegorocznego deficytu budżetowego już po dwóch miesiącach 2026 r. Według danych Ministerstwa Gospodarki Narodowej (Nemzetgazdasági Minisztérium, NGM) deficyt finansów publicznych (bez uwzględnienia samorządów) na koniec lutego wyniósł 2,1 bln forintów z 4,2 bln forintów zaplanowanych w...

Więcej →

Zespół Europy Środkowej i Południowo-Wschodniej

Komentarze Brief IEŚ 1562

18 marca 2026

Piotr Oleksy - Zespół Europy Środkowej i Południowo-Wschodniej

Odwrócone czy stopniowe? Kolejna odsłona debaty o rozszerzeniu Unii Europejskiej

Państwa członkowskie odrzuciły pomysł alternatywnego modelu rozszerzenia UE. Perspektywa przyjęcia nowych członków przed 2030 r. stała się mało realna. Ambasadorowie państw członkowskich UE w trakcie spotkania z przewodniczącą KE Ursulą von der Leyen, które odbyło się 4 marca 2026 r., odrzucili pomysł tzw. odwróconego rozszerzenia Unii. Idea ta zakładała...

Więcej →

Zespół Europy Środkowej i Południowo-Wschodniej

Komentarze IEŚ 1561

17 marca 2026

Szczepan Czarnecki - Zespół Europy Środkowej i Południowo-Wschodniej

NGO pod specjalnym nadzorem. Spór wokół projektu ustawy o zagranicznych powiązaniach podmiotów działających w przestrzeni publicznej w Republice Czeskiej

W Republice Czeskiej trwają prace nad projektem ustawy dotyczącym rejestracji podmiotów posiadających zagraniczne powiązania. Regulacja może objąć osoby zarówno fizyczne, jak i prawne prowadzące działalność o znaczeniu publicznym, w szczególności organizacje pozarządowe. Zgodnie z zapowiedziami koalicyjnego rządu Andreja Babiša, celem proponowanych rozwiązań...

Więcej →

Zespół Europy Środkowej i Południowo-Wschodniej

Komentarze Brief IEŚ 1559

13 marca 2026

Piotr Oleksy - Zespół Europy Środkowej i Południowo-Wschodniej

USA wykorzystają bazę wojskową w Rumunii do działań na Bliskim Wschodzie

Rumunia zgodziła się na tymczasowe rozmieszczenie na swoim terytorium dodatkowych sił zbrojnych USA, które zostaną wykorzystane w celu wsparcia ataku na Iran. Podjęciu decyzji towarzyszyła burzliwa dyskusja w parlamencie. Stan Zjednoczone zwróciły się do Rumunii z prośbą o przyjęcie dodatkowych żołnierzy i sprzętu wojskowego w bazie lotnictwa wojskowego „Mihail...

Więcej →

Zespół Europy Środkowej i Południowo-Wschodniej

Komentarze IEŚ 1556

12 marca 2026

Agata Domachowska - Zespół Europy Środkowej i Południowo-Wschodniej

Kosowo: w stronę kolejnego kryzysu politycznego

Zaledwie trzy miesiące po ostatnich przedterminowych wyborach parlamentarnych Kosowo ponownie znalazło się w sytuacji kryzysu politycznego. Źródłem napięć jest nieudana próba wyboru nowego prezydenta oraz natychmiastowa decyzja urzędującej prezydent o rozwiązaniu parlamentu, która wywołała silne i spolaryzowane reakcje społeczne. Kluczową rolę w rozstrzygnięciu...

Więcej →

Zespół Europy Środkowej i Południowo-Wschodniej

Komentarze IEŚ 1555

11 marca 2026

Spasimir Domaradzki - Zespół Europy Środkowej i Południowo-Wschodniej

Progresywna Bułgaria – nowy projekt w bułgarskiej polityce

2 marca 2026 r. były prezydent Bułgarii Rumen Radew zarejestrował koalicję Progresywna Bułgaria (Прогресивна България, PB), która weźmie udział w przedterminowych wyborach parlamentarnych, zaplanowanych na 19 kwietnia 2026 r. Choć Radew deklaruje jako priorytet walkę z oligarchią, to skład i retoryka nowej formacji wskazują, że celem jest...

Więcej →

Zespół Europy Środkowej i Południowo-Wschodniej

Komentarze IEŚ 1551

10 marca 2026

Robert Rajczyk - Zespół Europy Środkowej i Południowo-Wschodniej

Eskalacja kryzysu jako taktyka w kampanii wyborczej na Węgrzech

Sztuczne podsycanie napięcia społecznego i manipulowanie poczuciem zagrożenia zewnętrznego mają służyć mobilizacji wyborczej przed zarządzonymi na 12 kwietnia 2026 r. wyborami parlamentarnymi oraz poprawie notowań koalicji rządzącej w sondażach. Zaostrzanie węgiersko-ukraińskiego kryzysu – poprzez oskarżenia o ingerencję Ukrainy w wybory i wspieranie...

Więcej →

Zespół Europy Środkowej i Południowo-Wschodniej

Komentarze IEŚ 1548

5 marca 2026

Agata Domachowska - Zespół Europy Środkowej i Południowo-Wschodniej

Albania: wymuszona rekonstrukcja rządu

Zaledwie sześć miesięcy po powołaniu rządu Albanii premier Edi Rama dokonał jego rekonstrukcji. Bezpośrednią przyczyną zmian były oskarżenia formułowane od miesięcy wobec zdymisjonowanej już wicepremier Belindy Balluku. Opozycja domaga się jednak ustąpienia samego szefa rządu. W warunkach narastającego kryzysu politycznego wyraźnie umocniła się pozycja...

Więcej →

Zespół Europy Środkowej i Południowo-Wschodniej

Komentarze IEŚ 1545

4 marca 2026

Robert Rajczyk - Zespół Europy Środkowej i Południowo-Wschodniej

Strategie komunikacji politycznej w kampanii wyborczej na Węgrzech

Silna polaryzacja polityczna to retoryczna strategia węgierskich partii politycznych przed zarządzonymi na 12 kwietnia 2026 r. wyborami parlamentarnymi. Według koalicji Fidesz-KDNP stawką wyborów jest przystąpienie Węgier do wojny rosyjsko-ukraińskiej. Ciesząca się stałą przewagą sondażową partia Szacunek i Wolność (Tisztelet és Szabadság, TISZA) przedstawia...

Więcej →

Zespół Europy Środkowej i Południowo-Wschodniej

Komentarze IEŚ 1541

2 marca 2026

Robert Rajczyk | Szczepan Czarnecki | Agata Tatarenko - Zespół Europy Środkowej i Południowo-Wschodniej

Reakcje państw Europy Środkowej na amerykańsko-izraelski atak na Iran

Amerykańsko-izraelski atak na Iran zmusił państwa Europy Środkowej do zajęcia stanowisk. Premier Słowacji wykorzystał okazję do krytyki Unii Europejskiej, a szef węgierskiego rządu wkomponował potencjalne negatywne skutki interwencji w kampanię przedwyborczą i stosunki z Ukrainą. Z kolei Czechy zajęły konsekwentnie proizraelskie i proamerykańskie stanowisko, choć...

Więcej →