Wydawca: Instytut Europy Środkowej
ISSN: 2657-6996
  • Grzegorz Gil
  • Anton Saifullayeu
  • Agnieszka Zajdel
  • Spasimir Domaradzki
  • Aleksandra Kuczyńska-Zonik
  • Damian Szacawa
  • Agata Tatarenko

Komentarze IEŚ

Komentarze IEŚ 104
21 stycznia 2020

Integracja Białorusi z Rosją: próba sił

Prowadzone przez Rosję i Białoruś negocjacje dotyczące pogłębienia integracji w ramach Państwa Związkowego utknęły w martwym punkcie. Władze na Kremlu naciskają na akceptację wynegocjowanych map drogowych, których implementacja oznacza istotne ograniczenie niezależności gospodarczej i politycznej Białorusi. Rozmowy w sprawie pogłębionej integracji powiązane są...

Więcej →
Komentarze IEŚ 96
23 grudnia 2019

Czy będzie trzecia „wojna gazowa”? Ukraina, Rosja i UE negocjują nowy kontrakt

31 grudnia 2019 r. wygasa dziesięcioletni kontrakt gazowy między Ukrainą a Rosją, obejmujący kwestie przesyłu gazu do państw Unii Europejskiej poprzez ukraińskie gazociągi. Do czasu uruchomienia Nord Stream 2 oraz TurkStream 40% zapotrzebowania UE na gaz dostarczane jest przez Rosję właśnie poprzez ten system. Negocjacje dotyczące nowego kontraktu zbiegły się w...

Więcej →
Komentarze IEŚ 95
13 grudnia 2019

Konsekwencje szczytu normandzkiego w Paryżu z 9 grudnia 2019 r.

Szczyt paryski jest pierwszym spotkaniem w formacie normandzkim od 2016 r. Zwołano go z inicjatywy prezydenta Ukrainy Wołodymyra Zełenskiego, który już w czasie kampanii wyborczej jednoznacznie deklarował chęć zakończenia konfliktu na Donbasie. Duże oczekiwania rozbudzone przez wypowiedzi Zełenskiego nie zostały w pełni zaspokojone. Ukraina i Federacja Rosyjska nie...

Więcej →
Komentarze IEŚ 91
6 grudnia 2019

Nord Stream 2: budowa w cieniu trójstronnych negocjacji Rosja – Ukraina – UE

30 października Duńska Agencja Energii (DEA) wydała zgodę na budowę gazociągu Nord Stream 2 na wodach i szelfie kontynentalnym należących do Danii. Uczyniła to pomimo powszechnie podzielanego krytycznego stanowiska duńskich polityków wobec tego projektu oraz po znaczącej presji międzynarodowej. Oddanie gazociągu do użytku planowane jest na połowę 2020 r., co...

Więcej →
Komentarze IEŚ 92
6 grudnia 2019

Białoruski kontekst pogrzebu powstańców styczniowych w Wilnie 22 listopada 2019 r.

22 listopada odbył się uroczysty pogrzeb bohaterów powstania styczniowego, których szczątki odkryto przypadkowo po obsunięciu się zbocza Góry Giedymina w Wilnie w 2017 r. Wśród zidentyfikowanych osób znaleźli się lokalni przywódcy powstania styczniowego: Wincenty Konstanty Kalinowski i generał Zygmunt Sierakowski. Pogrzeb, w którym uczestniczyli prezydenci Polski i...

Więcej →
Komentarze IEŚ 86
28 listopada 2019

Wybory parlamentarne na Białorusi – nowy parlament na starych zasadach

W listopadzie 2019 r. odbyły się przedterminowe wybory parlamentarne na Białorusi. Biorąc pod uwagę charakter białoruskiego systemu politycznego, wynik wyborów nie był dla Białorusinów zaskoczeniem, wybory nie budziły też istotnego zainteresowania w społeczeństwie. Ich rezultat zapewne umożliwi prezydentowi Białorusi Alaksandrowi Łukaszence przeprowadzenie i...

Więcej →
Komentarze IEŚ 85
27 listopada 2019

Ustawa o obrocie ziemią na Ukrainie: szanse i zagrożenia

13 listopada 2019 r. Rada Najwyższa Ukrainy zagłosowała w pierwszym czytaniu za przyjęciem projektu ustawy o obrocie ziemią. Dokument przewiduje zniesienie moratorium na handel gruntami rolnymi od 1 października 2020 r. Oznacza to, że obecni posiadacze ziemi zostaną pełnoprawnymi właścicielami swych udziałów, a sektor rolniczy państwa, w zamierzeniach władz,...

Więcej →
Komentarze IEŚ 82
21 listopada 2019

Wizyta czeskiej delegacji w Kijowie z gospodarką w tle

Premier Republiki Czeskiej Andrej Babiš wraz z czeskim ministrem przemysłu i handlu Karelem Havlíčkiem oraz ponad osiemdziesięcioma czeskimi przedsiębiorcami przebywali w dniach 18-19 listopada 2019 r. w Kijowie. Głównym celem oficjalnej wizyty czeskiego premiera, pierwszej od 2008 r., było wyrażenie poparcia dla Ukrainy, zarówno w przypadku konfliktu z Rosją, jak i...

Więcej →
Komentarze IEŚ 81
20 listopada 2019

Ukraińskie implikacje rozmowy telefonicznej Donalda Trumpa i Wołodymyra Zełenskiego

Skandal wokół ewentualnych nacisków wywieranych przez prezydenta Stanów Zjednoczonych Donalda Trumpa oraz jego otoczenie na prezydenta Ukrainy Wołodymyra Zełenskiego budzi coraz większe zainteresowanie amerykańskiej opinii publicznej. Przesłuchania świadków, będące jego konsekwencją, mają zbadać zasadność wszczęcia procedury impeachmentu. Prowadzone obecnie...

Więcej →
Komentarze IEŚ 78
13 listopada 2019

Va banque po mołdawsku

Nieoczekiwaną koalicję rządową, złożoną z sił prozachodnich i prorosyjskich, sformowaną w czerwcu 2019 r. pod naciskiem USA, Unii Europejskiej i Rosji, traktowano jako sojusz taktyczny, z dużym potencjałem niestabilności. Pierwszy test, jakim były powszechne wybory lokalne, ujawnił rozbieżność interesów strategicznych i uruchomił procesy, które doprowadziły do...

Więcej →
Komentarze IEŚ 77
12 listopada 2019

Dialog w cieniu elektrowni: perspektywy nowego otwarcia w stosunkach litewsko-białoruskich

Zarówno w trakcie kampanii przed wyborami prezydenckimi, jak i po objęciu urzędu prezydent Litwy Gitanas Nausėda nie wykluczał możliwości nawiązania dialogu z władzami białoruskimi. Według niego zachowanie przez Białoruś suwerenności (w kontekście jej pogłębiającej się integracji z Rosją) jest priorytetem polityki zagranicznej Litwy. Szanse realizacji tych...

Więcej →
Komentarze IEŚ 74
30 października 2019

Związek (nie)partnerski: perspektywy integracji Federacji Rosyjskiej i Republiki Białorusi

8 grudnia 2019 r. obchodzona będzie 20. rocznica podpisania przez Białoruś i Federację Rosyjską porozumienia o powołaniu Państwa Związkowego. W kontekście świętowania jubileuszu prowadzone są rozmowy na temat pogłębienia i przyśpieszenia procesu integracji ekonomicznej i politycznej. 6 września 2019 r. premierzy obu państw podpisali umowę określającą...

Więcej →
Komentarze IEŚ 73
28 października 2019

Program działalności Gabinetu Ministrów Ukrainy

30 września 2019 r. Gabinet Ministrów Ukrainy (GMU) opublikował program działań rządu na kolejne pięć lat. 4 października dokument został zatwierdzony przez Radę Najwyższą 236 głosami. Program GMU to strategiczny plan wzrostu dobrobytu i poziomu życia Ukraińców. Według założeń koncentruje się on na potrzebach ludzi, dlatego cele sformułowane przez rząd...

Więcej →
Komentarze IEŚ 69
18 października 2019

Pomniki przywódców kozackich we współczesnej polityce historycznej Ukrainy

W ostatnich latach na Ukrainie widoczny jest intensywny proces upamiętniania przywódców kozackich z XVII w. Powstanie nowych pomników wskazuje na wprowadzenie do polityki historycznej tematu walki wyzwoleńczej kozactwa ukraińskiego przeciwko Rosji. Celem takiej polityki jest kształtowanie patriotyzmu i tożsamości narodowej mieszkańców Ukrainy w oparciu o symbole...

Więcej →
Komentarze IEŚ 67
14 października 2019

W cieniu tzw. formuły Steinmeiera: czy Ukraina ma szansę zakończyć konflikt na Donbasie?

Od kilku tygodniu w ukraińskich mediach pojawia się informacja, że nowy prezydent Ukrainy Wołodymyr Zełenski jest zainteresowany rozpoczęciem rozmów w formacie normandzkim dotyczących zakończenia konfliktu na wschodzie Ukrainy i uregulowania statusu Donbasu. Informacje te wywołały ogromne emocje na Ukrainie, niosąc ze sobą falę krytyki wymierzonej w prezydenta i jego...

Więcej →
Komentarze IEŚ 66
8 października 2019

Droga do kapitulacji czy sprytny manewr prezydenta Zełenskiego? Formuła Steinmeiera w świetle prawa międzynarodowego

Kapitulacja, a może próba wyjścia z impasu i możliwość realnego zakończenia konfliktu zbrojnego na Donbasie? Trwające od kilku dni w Kijowie kilkutysięczne protesty obywateli, zaniepokojonych decyzją ukraińskich władz, z pewnością mogły nieco zaskoczyć prezydenta Wołodymyra Zełenskiego, przyzwyczajonego już do wysokich słupków społecznego poparcia. Co jednak...

Więcej →
Komentarze IEŚ 64
2 października 2019

Ustawodawczy maraton: pierwszy miesiąc pracy Rady Najwyższej Ukrainy oraz inicjatywy Biura Prezydenta

Rada Najwyższa dziewiątej kadencji rozpoczęła swoją działalność 29 sierpnia 2019 r. Nowy skład parlamentu uformował się w wyniku przedterminowych wyborów, które odbyły się 21 lipca. Według wyników głosowania proprezydencka partia Sługa Narodu otrzymała 254 z 450 mandatów. W ciągu pierwszego miesiąca działalności parlamentu partia rządząca wykazała się...

Więcej →
Komentarze IEŚ 65
2 października 2019

Integracja Serbii z Unią Euroazjatycką. Alternatywa i zagrożenie

Integracja Serbii z Euroazjatycką Unią Gospodarczą (EaUG) będzie miała trojakie znaczenie. Przede wszystkim umożliwi Serbii – choć nie zagwarantuje – zwiększenie obrotu handlowego z EaUG oraz napływ inwestycji zagranicznych. Ponadto wzmocni pozycję negocjacyjną Serbii w relacji z Unią Europejską, dotyczącą jej członkostwa we Wspólnocie. W końcu – ewentualne...

Więcej →
Komentarze IEŚ 60
17 września 2019

100 dni prezydenta Wołodymyra Zełenskiego: polityka międzynarodowa

27 sierpnia minęło 100 dni od objęcia przez Wołodymyra Zełenskiego stanowiska prezydenta Ukrainy. W tym czasie udało mu się przejąć kontrolę zarówno nad władzą wykonawczą, jak i ustawodawczą. Pierwsze wizyty międzynarodowe nowego prezydenta pokazały, że ogólny kierunek polityki zagranicznej Ukrainy nie zmieni się. Największym wyzwaniem pozostaje kwestia...

Więcej →
Komentarze IEŚ 58
9 września 2019

Kontakty posłanki AWPL-ZChR z rosyjskimi dyplomatami

W Sejmie Litwy omawiana jest kwestia zatajenia przez posłankę Sojuszu Rosyjskiego Irinę Rozową, należącą do frakcji Akcji Wyborczej Polaków na Litwie – Związku Chrześcijańskich Rodzin (AWPL-ZChR), faktu kontaktów z przedstawicielami dyplomatycznymi Federacji Rosyjskiej na Litwie. Do wyjaśnienia szczegółów sprawy konieczne będzie powołanie komisji śledczej....

Więcej →
Komentarze IEŚ 56
30 sierpnia 2019

Polska – Ukraina: w oczekiwaniu na normalizację

Sygnały, sugerujące, że podczas wizyty w Warszawie prezydent Wołodymyr Zełenski zamierza wystąpić z propozycją odblokowania ekshumacji ofiar rzezi wołyńskiej, wstrzymanej przez władze Ukrainy w 2017 r., przyjmowane są w Polsce z dużymi nadziejami. Na stosunki polsko-ukraińskie istotny wpływ wywierają bowiem napięcia wokół kwestii pamięci historycznej i polityki...

Więcej →
Komentarze IEŚ 55
29 sierpnia 2019

Pułapki dla Zełenskiego

Jesienią 2019 r. Ukraina znajdzie się w nowej dla siebie jakościowo rzeczywistości politycznej – władza będzie faktycznie skoncentrowana w jednych rękach. Nie jest to sytuacja wyjątkowa w regionie Europy Środkowej i Wschodniej, wyróżnia ją jednak cecha szczególna: ukraiński prezydent ma obecnie bardzo małe doświadczenie w działalności politycznej, a stojącej...

Więcej →
Komentarze IEŚ 52
13 sierpnia 2019

Problemy Gazpromu w budowie Nord Stream 2

3 sierpnia spółka Nord Stream 2 AG, odpowiedzialna za projektowanie, budowę i późniejszą eksploatację Nord Stream 2 (Gazociągu Północnego, dalej NS2), poinformowała o ukończeniu jednej nitki gazociągu na terenie wyłącznej strefy ekonomicznej (WSE) Szwecji. Spółka wciąż jednak nie ma pozwolenia na ułożenie NS2 na wodach należących do Danii. Jeppe Kofod,...

Więcej →
Komentarze IEŚ 48
26 lipca 2019

Wstępne wyniki przedterminowych wyborów parlamentarnych na Ukrainie

21 lipca 2019 r. na Ukrainie odbyły się przedterminowe wybory parlamentarne. Prawie sześć tysięcy kandydatów walczyło o 424 miejsca w Radzie Najwyższej. Centralna Komisja Wyborcza Ukrainy (CKW) opracowała 100% protokołów elektronicznych z wynikami głosowania w wielomandatowym okręgu ogólnokrajowym. Według obliczeń do parlamentu wchodzi pięć partii politycznych:...

Więcej →
Komentarze IEŚ 47
22 lipca 2019

Współpraca gospodarcza Białorusi z Chinami – próba zmniejszenia zależności od Rosji?

Od 2017 r. można zauważyć widoczny rozwój współpracy między Białorusią a Chińską Republiką Ludową. Ostatnia wizyta prezydenta Alaksandra Łukaszenki w Chinach odbyła się w dn. 25-27 kwietnia w ramach II Forum Współpracy Międzynarodowej „Szlak i Droga”. W tym czasie spotkał się z kilkoma politykami, m.in. z przewodniczącym Chińskiej Republiki Ludowej Xi...

Więcej →
Informacje z kraju i świata