Komentarze IEŚ | Instytut Europy Środkowej

Zespół Integracji i Konfliktów w Europie

Komentarze IEŚ 1386

26 czerwca 2025

Krzysztof Fedorowicz - Zespół Integracji i Konfliktów w Europie

Białoruś planuje budowę drugiej elektrowni atomowej

W marcu 2025 r. białoruski przywódca Alaksandr Łukaszenka podczas wizyty w Moskwie poinformował, że zwrócił się do rosyjskiego prezydenta i Państwowej Korporacji Energii Jądrowej (Rosatom) z prośbą o pomoc w budowie drugiej elektrowni atomowej na Białorusi. Obecnie trwają przygotowania do negocjacji technicznych, a strona białoruska opracowuje studium wykonalności...

Więcej →

Zespół Integracji i Konfliktów w Europie

Komentarze Brief IEŚ 1385

25 czerwca 2025

Krzysztof Fedorowicz - Zespół Integracji i Konfliktów w Europie

Wysłannik prezydenta USA złożył wizytę w Mińsku

W piątek, 20 czerwca 2025 r., specjalny wysłannik prezydenta USA do spraw wojny na Ukrainie, emerytowany generał Keith Kellogg, udał się z delegacją do Mińska, gdzie spotkał się z białoruskim przywódcą Alaksandrem Łukaszenką. W sześciogodzinnych rozmowach udział wzięli: stały przedstawiciel Białorusi przy ONZ Walentin Rybakow, przewodniczący Komitetu...

Więcej →

Zespół Integracji i Konfliktów w Europie

Komentarze Brief IEŚ 1380

18 czerwca 2025

Piotr Oleksy - Zespół Integracji i Konfliktów w Europie

Szczyt G7 w Kanadzie – wnioski dla Ukrainy i Europy Środkowo-Wschodniej

Szczyt grupy G7, który odbywał się w dniach 15-17 czerwca 2025 r. w Kanadzie (Kananaskis w prowincji Alberta), nie przyniósł wspólnej deklaracji końcowej uczestników. Spotkanie przedwcześnie opuścił prezydent USA Donald Trump. Jego powrót do Waszyngtonu był związany z eskalacją konfliktu zbrojnego między Izraelem a Iranem. Rozmowy w trakcie szczytu skupiały się...

Więcej →

Zespół Integracji i Konfliktów w Europie

Komentarze IEŚ 1379

17 czerwca 2025

Krzysztof Fedorowicz - Zespół Integracji i Konfliktów w Europie

Blisko czy daleko? Obwód królewiecki w relacjach białorusko-rosyjskich

W czerwcu 2025 r. wizytę w Mińsku złożył gubernator obwodu królewieckiego. Podczas spotkania z białoruskim przywódcą apelował o zwiększenie wymiany handlowej i odbudowę specjalnych więzi między Białorusią a Królewcem. Mimo że bliskie położenie geograficzne obu obszarów daje szansę rozwoju relacji, to rozdzielający je obszar przesmyku suwalskiego powoduje...

Więcej →

Zespół Integracji i Konfliktów w Europie

Komentarze IEŚ 1372

4 czerwca 2025

Jakub Olchowski - Zespół Integracji i Konfliktów w Europie

Wybory prezydenckie w Polsce z perspektywy ukraińskich mediów

Wybory prezydenckie w Polsce przyciągnęły większą niż zwykle uwagę ukraińskich mediów. Wynika to nie tylko z roli, jaką Polska odgrywa w regionie i w polityce wsparcia dla Ukrainy, ale również z końca kadencji Andrzeja Dudy, uznawanego za proukraińskiego. Zwycięstwo Karola Nawrockiego zostało przyjęte w Kijowie z pewnym niepokojem. Ukraińscy komentatorzy...

Więcej →

Zespół Integracji i Konfliktów w Europie

Komentarze IEŚ 1370

31 maja 2025

Spasimir Domaradzki - Zespół Integracji i Konfliktów w Europie

Wybory prezydenckie w Polsce z perspektywy bułgarskich mediów

Wybory prezydenckie w Polsce cieszą się dużym zainteresowaniem bułgarskich mediów. W głównych środkach przekazu prezentowane są sylwetki polityków, komentarze i analizy, co pozwala uzyskać w miarę pełny obraz sytuacji wyborczej w Polsce. Zainteresowanie kampanią wyborczą wynika z dynamicznej sytuacji geopolitycznej, rywalizacji ideologicznej między Stanami...

Więcej →

Zespół Integracji i Konfliktów w Europie

Komentarze IEŚ 1368

30 maja 2025

Krzysztof Fedorowicz - Zespół Integracji i Konfliktów w Europie

Wybory prezydenckie w Polsce z perspektywy białoruskich mediów

Wybory prezydenckie w Polsce i towarzysząca im kampania wyborcza nie wywołują na Białorusi dużego zainteresowania. Państwowe media w ograniczonym wymiarze informują o wyborczych zmaganiach kandydatów i nie spodziewają się zdecydowanych zmian w polityce Warszawy wobec Mińska. W swoich komentarzach wskazują na dużą polaryzację polskiego społeczeństwa, zależność...

Więcej →

Zespół Integracji i Konfliktów w Europie

Komentarze IEŚ 1366

28 maja 2025

Piotr Oleksy - Zespół Integracji i Konfliktów w Europie

Nowy prezydent Rumunii – cele, oczekiwania i możliwości

Nicușor Dan zapowiada, że jako nowy prezydent Rumunii będzie kontynuował politykę wzmacniania europejskiej jedności oraz wspierania Ukrainy. Jego zwycięstwo w wyborach jest też dobrą informacją dla obozu rządzącego w Republice Mołdawii. Znacznie większe wyzwania czekają prezydenta w polityce wewnętrznej. Głowa państwa ma w tej sferze ograniczone prerogatywy, a...

Więcej →

Zespół Integracji i Konfliktów w Europie

Komentarze IEŚ 1355

16 maja 2025

Piotr Oleksy - Zespół Integracji i Konfliktów w Europie

Walcząc o godność. Wybory prezydenckie w Rumunii w perspektywie aksjologicznej

W drugiej turze wyborów prezydenckich w Rumunii, która odbędzie się 18 maja 2025 r., zmierzy się dwóch kandydatów reprezentujących siły opozycyjne wobec partii głównego nurtu. Zarówno Nicușor Dan, jak i George Simion podkreślają, że dążą do głębokich reform i odnowienia elit politycznych. Obaj politycy odwołują się przy tym do odmiennego zestawu wartości....

Więcej →

Zespół Integracji i Konfliktów w Europie

Komentarze IEŚ 1351

14 maja 2025

Jakub Olchowski - Zespół Integracji i Konfliktów w Europie

Perspektywa pokoju po 100 dniach prezydentury Trumpa – marchewka bez kija

Po 100 dniach prezydentury Donalda Trumpa amerykańska polityka wobec wojny na Ukrainie ujawnia brak spójnej strategii i realnych narzędzi nacisku. Chaos decyzyjny Waszyngtonu oraz jednostronne ustępstwa wobec Rosji wzmacniają jej pozycję negocjacyjną, mimo braku deeskalacji działań zbrojnych. Moskwa konsekwentnie wykorzystuje sytuację, pozorując gotowość do rozmów,...

Więcej →

Zespół Integracji i Konfliktów w Europie

Komentarze Brief IEŚ 1347

5 maja 2025

Piotr Oleksy - Zespół Integracji i Konfliktów w Europie

Rumunia: lider skrajnej prawicy wygrywa pierwszą turę

4 maja 2025 r. odbyła się pierwsza tura wyborów prezydenckich w Rumunii. Jej zwycięzcą został lider prawicowego Związku Jedności Rumunów (Alianța pentru Unirea Românilor, AUR) – George Simion, którego poparło 41% wyborców. W drugiej turze, która odbędzie się 18 maja 2025 r., zwycięzca zmierzy się z Nicușorem Danem, bezpartyjnym burmistrzem Bukaresztu, który...

Więcej →

Zespół Integracji i Konfliktów w Europie

Komentarze IEŚ 1339

25 kwietnia 2025

Krzysztof Fedorowicz - Zespół Integracji i Konfliktów w Europie

Pakistan w polityce zagranicznej Białorusi. W poszukiwaniu nowych możliwości współpracy

W kwietniu 2025 r. oficjalną wizytę w Mińsku złożył premier Pakistanu Shehbaz Sharif. Była ona potwierdzeniem stopniowo rozwijających się od kilkunastu lat relacji białorusko-pakistańskich. Główną przestrzenią współpracy, istotną zwłaszcza dla strony białoruskiej, jest gospodarka. Władze w Mińsku zapowiedziały realizację wspólnych przedsięwzięć w...

Więcej →

Zespół Integracji i Konfliktów w Europie

Komentarze IEŚ 1336

16 kwietnia 2025

Krzysztof Fedorowicz - Zespół Integracji i Konfliktów w Europie

Nowy nuncjusz apostolski w Mińsku. Watykan wobec autorytarnej Białorusi

25 marca 2025 r. papież Franciszek mianował 49-letniego włoskiego arcybiskupa Ignazio Ceffalię nuncjuszem apostolskim na Białorusi. Z kolei w grudniu 2024 r. władze Białorusi podjęły decyzję o otwarciu od 1 września 2025 r. ambasady w Watykanie. Mimo trwających prześladowań i aresztowań osób duchownych reżim Łukaszenki próbuje wszelkimi sposobami symulować...

Więcej →

Zespół Integracji i Konfliktów w Europie

Komentarze IEŚ 1335

15 kwietnia 2025

Spasimir Domaradzki - Zespół Integracji i Konfliktów w Europie

Bułgaria przeciwko Prokuraturze Europejskiej

Zawieszenie w obowiązkach bułgarskiej prokurator Teodory Georgiewej jest precedensem w niedługiej historii Prokuratury Europejskiej. Szefowa Prokuratury Laura Kövesi podjęła taką decyzję po tym, jak Georgiewa wyłączyła się ze śledztwa dotyczącego nadużyć związanych z rozbudową magazynu gazu w Cziren. W tym czasie w bułgarskich mediach pojawiły się...

Więcej →

Zespół Integracji i Konfliktów w Europie

Komentarze IEŚ 1334

15 kwietnia 2025

Piotr Oleksy - Zespół Integracji i Konfliktów w Europie

Rumunia przed wyborami: dynamika na prawicy i konflikty liberałów

4 kwietnia 2025 r. oficjalnie rozpoczęła się kampania przed wyborami prezydenckimi w Rumunii. Pierwsza tura została zaplanowana na 4 maja 2025 r. Centralna Komisja Wyborcza oraz Sąd Konstytucyjny uniemożliwiły start w wyborach Călinowi Georgescu, który wygrał pierwszą turę anulowanych wyborów prezydenckich w listopadzie 2024 r. oraz był liderem sondaży. Eliminacja...

Więcej →

Zespół Integracji i Konfliktów w Europie

Komentarze IEŚ 1327

31 marca 2025

Krzysztof Fedorowicz - Zespół Integracji i Konfliktów w Europie

Koniec konfliktu o Górski Karabach? Osiągnięto historyczne porozumienie między Armenią i Azerbejdżanem

13 marca 2025 r. ministerstwa spraw zagranicznych Azerbejdżanu i Armenii poinformowały o zakończeniu procesu negocjacji treści „Traktatu o ustanowieniu pokoju i stosunkach międzypaństwowych między Armenią i Azerbejdżanem”. Gotowy do podpisania dokument najprawdopodobniej zakończy jeden z najdłużej trwających konfliktów na obszarze poradzieckim, będący przez...

Więcej →

Zespół Integracji i Konfliktów w Europie

Komentarze IEŚ 1322

26 marca 2025

Jakub Olchowski - Zespół Integracji i Konfliktów w Europie

Ukraina po dwóch miesiącach prezydentury Donalda Trumpa

Dwa miesiące po objęciu urzędu przez Donalda Trumpa Ukraina znalazła się w trudnym położeniu geopolitycznym – bez gwarancji wsparcia ze strony USA, zmuszona do kontynuowania wojny z Rosją w warunkach narastającego zmęczenia społecznego i militarnego. Ponadto liczne gesty USA wobec Rosji pogłębiają przekonanie o antyukraińskim zwrocie Waszyngtonu. Choć Kijów...

Więcej →

Zespół Integracji i Konfliktów w Europie

Komentarze IEŚ 1319

24 marca 2025

Piotr Oleksy - Zespół Integracji i Konfliktów w Europie

Mołdawia: próżnia w centrum, niepewna przyszłość

Na mołdawskiej scenie politycznej pojawiło się nowe ugrupowanie opozycyjne – Alternatywa. Formacja ta, będąca blokiem łączącym cztery środowiska, została stworzona przez polityków postrzeganych jako zwolennicy bliskich relacji z Rosją. Do wyraziście prorosyjskiej retoryki powróciła również Partia Socjalistów. Siły opozycyjne będą starały się wykorzystać...

Więcej →

Zespół Integracji i Konfliktów w Europie

Komentarze IEŚ 1314

18 marca 2025

Spasimir Domaradzki - Zespół Integracji i Konfliktów w Europie

Bułgaria: wyborcze fiasko i zmiany w składzie parlamentu

Po ponad czterech miesiącach od ostatnich wyborów parlamentarnych bułgarski Trybunał Konstytucyjny wydał wyrok, w którym uznał za nieważny wybór szesnastu posłów. Ponowne częściowe przeliczenie głosów umożliwiło wejście do parlamentu również partii Wielkość, której pierwotnie niewiele zabrakło do przekroczenia czteroprocentowego progu wyborczego. Wyrok...

Więcej →

Zespół Integracji i Konfliktów w Europie

Komentarze IEŚ 1313

18 marca 2025

Krzysztof Fedorowicz - Zespół Integracji i Konfliktów w Europie

Koncepcja bezpieczeństwa Państwa Związkowego Białorusi i Rosji – nowe wyzwanie dla Europy

W marcu 2025 r. weszła w życie nowa koncepcja bezpieczeństwa Państwa Związkowego Białorusi i Rosji. Umowa zakłada daleko idące gwarancje bezpieczeństwa umawiających się stron i możliwość wykorzystania rosyjskiej broni atomowej w przypadku agresji na któregokolwiek z członków Państwa Związkowego. Obszar Białorusi jako część rosyjskiej przestrzeni militarnej...

Więcej →

Zespół Integracji i Konfliktów w Europie

Komentarze IEŚ 1305

28 lutego 2025

Spasimir Domaradzki - Zespół Integracji i Konfliktów w Europie

Do Unii bez Bułgarów. Rząd Mickoskiego i stosunki bułgarsko-macedońskie

Pod rządami prawicowej partii WMRO-DPMNE Macedonia Północna ponownie znalazła się w martwym punkcie na drodze do Unii Europejskiej. Tym razem z powodu niewywiązania się z podjętego przez macedońskie władze obowiązku wpisania mniejszości bułgarskiej, wraz z chorwacką czy czarnogórską, w poczet mniejszości wymienionych w macedońskiej konstytucji. W efekcie w...

Więcej →

Zespół Integracji i Konfliktów w Europie

Komentarze IEŚ 1300

26 lutego 2025

Piotr Oleksy - Zespół Integracji i Konfliktów w Europie

Georgescu – zatrzymany faworyt wyborów prezydenckich w Rumunii

26 lutego w Bukareszcie zatrzymano Călina Georgescu, który jest faworytem nadchodzących wyborów prezydenckich w Rumunii. Zarzuty dotyczą nietransparentnego finansowania poprzedniej kampanii wyborczej. Georgescu promuje nacjonalistyczną i skrajnie prawicową narrację i jest przy tym krytyczny wobec NATO, UE i Ukrainy. Zatrzymanie kandydata może wzburzyć jego zwolenników...

Więcej →

Zespół Integracji i Konfliktów w Europie

Komentarze IEŚ 1290

14 lutego 2025

Krzysztof Fedorowicz - Zespół Integracji i Konfliktów w Europie

Demograficzne problemy Białorusi

Typowe dla państw b. ZSRR problemy demograficzne są stałym elementem białoruskiej rzeczywistości społecznej. W przypadku Białorusi przybrały one masowy i trwały charakter, skutkujący utratą 1 mln obywateli w okresie trzech dekad niepodległości. Ogromny wpływ na proces depopulacji ma sytuacja polityczna, zwłaszcza po 2020 r. Negatywne tendencje przekładają się na...

Więcej →

Zespół Integracji i Konfliktów w Europie

Komentarze Brief IEŚ 1289

14 lutego 2025

Jakub Olchowski - Zespół Integracji i Konfliktów w Europie

Triumf Rosji

Rozmowa telefoniczna Donalda Trumpa z Władimirem Putinem była w istocie sukcesem Rosji. Wiele wskazuje na to, że polityka administracji Trumpa doprowadzi do odrzucenia wszystkich oczekiwań Ukrainy przy jednoczesnym uwzględnieniu żądań Rosji. Tego rodzaju działania Waszyngtonu osłabiają spójność Zachodu i pogłębiają napięcia transatlantyckie. Z kolei Rosja...

Więcej →

Zespół Integracji i Konfliktów w Europie

Komentarze Brief IEŚ 1281

31 stycznia 2025

Spasimir Domaradzki - Zespół Integracji i Konfliktów w Europie

Bułgarski statek podejrzany o przerwanie kabli na Bałtyku

26 stycznia łotewskie władze poinformowały, że doszło do przerwania kabla optycznego między Łotwą a wyspą Gotlandia w szwedzkiej wyłącznej strefie ekonomicznej. Tego dnia bułgarski statek „Weżen”, pływający pod maltańską banderą i przewożący nawozy z rosyjskiego portu w Ust-Łudze do Ameryki Łacińskiej, został zatrzymany przez szwedzkie służby. Według...

Więcej →