Instytut Europy Środkowej/Komentarze

Komentarze

Zespół Integracji i Konfliktów w Europie

Komentarze Brief IEŚ 1520
6 lutego 2026
Piotr Oleksy - Zespół Integracji i Konfliktów w Europie

Rumunia i Niemcy zacieśniają współpracę obronną

Premier Rumunii Ilie Bolojan oraz minister obrony narodowej Radu Miruță odbyli w dniach 28-29 stycznia 2026 roku dwudniową, oficjalną wizytę w Republice Federalnej Niemiec. Jej rezultatem jest memorandum o współpracy w zakresie rozwoju zdolności obronnych. Premier Bolojan oraz kanclerz RFN Friedrich Merz podkreślali zbieżność stanowisk w kwestii wojny w Ukrainie,...

Więcej →

Zespół Studiów Obywatelskich

Komentarze IEŚ 1519
3 lutego 2026
Szczepan Czarnecki - Zespół Studiów Obywatelskich

Republika Czeska: protest poparcia dla prezydenta Petra Pavla

1 lutego 2026 r. w Pradze zorganizowana została demonstracja poparcia dla prezydenta Petra Pavla, która zgromadziła dziesiątki tysięcy uczestników w centrum stolicy państwa, a także – choć w mniejszej liczbie – w innych miastach kraju. Wydarzenie, które zostało przygotowane przez stowarzyszenie Milion chvilek pro demokracii w reakcji na spór prezydenta z...

Więcej →

Zespół Pamięci Zbiorowej

Komentarze IEŚ 1518
2 lutego 2026
Robert Rajczyk | Łukasz Lewkowicz - Zespół Pamięci Zbiorowej

Dekrety Beneša: nierozwiązany problem w relacjach węgiersko-słowackich

Polityczna instrumentalizacja nowelizacji kodeksu karnego, penalizującej kwestionowanie tzw. dekretów Beneša, jest wspólna dla słowackiej opozycyjnej partii Postępowa Słowacja (Progresívne Slovensko, PS) oraz węgierskiego opozycyjnego ugrupowania Szacunek i Wolność (Tisztelet és Szabadság, TISZA), cieszącego się obecnie największym poparciem sondażowym. Obie...

Więcej →

Zespół Studiów Obywatelskich

Komentarze IEŚ 1517
30 stycznia 2026
Jędrzej Jander - Zespół Studiów Obywatelskich

Perspektywa tegorocznych wyborów do Dumy Państwowej w Rosji

We wrześniu 2026 r. w Federacji Rosyjskiej odbędą się wybory do Dumy Państwowej, czyli izby niższej Zgromadzenia Federalnego. Mimo że system władzy w Rosji oparty jest na prerogatywach i autorytecie prezydenta, Duma pozostaje jednym z najważniejszych organów formalnie demokratycznej federacji. Na przestrzeni dwóch i pół dekady rządów Władimira Putina wybory do Dumy...

Więcej →

Zespół Bałtycki

Komentarze IEŚ 1516
30 stycznia 2026
Aleksandra Kuczyńska-Zonik - Zespół Bałtycki

Gdzie znajduje się dziś centrum białoruskiej opozycji? Decyzja o relokacji biura Swiatłany Cichanouskiej

Białoruska liderka opozycji Swiatłana Cichanouska od wyborów prezydenckich w 2020 r. – ze względu na obawy przed represjami politycznymi w państwie – przebywała na Litwie. W połowie stycznia 2026 r. poinformowała, że wraz z biurem przenosi się do Warszawy. Głównym powodem tej decyzji było postanowienie władz litewskich o obniżeniu statusu ochronnego...

Więcej →

Zespół Bałtycki

Komentarze IEŚ 1515
28 stycznia 2026
Jakub Bornio - Zespół Bałtycki

Strategia obrony narodowej USA a bezpieczeństwo Europy Środkowo-Wschodniej

Strategia obrony narodowej USA, opublikowana przez Departament Wojny, operacjonalizuje i doprecyzowuje założenia polityki międzynarodowej USA, zawarte w Strategii bezpieczeństwa narodowego. Wizja środowiska międzynarodowego, jaką przyjmuje Pentagon, zakłada kierowanie się przez USA doktryną „praktycznego realizmu”, priorytetyzowanie Indo-Pacyficznego teatru wojny,...

Więcej →

Zespół Pamięci Zbiorowej

Komentarze IEŚ 1514
28 stycznia 2026
Agata Tatarenko - Zespół Pamięci Zbiorowej

Bezsilni w Davos: środkowoeuropejskie wątki wystąpienia Marka Carneya

Wystąpienie premiera Kanady Marka Carneya na forum w Davos stanowiło przykład współczesnej interpretacji myśli Václava Havla, zwłaszcza zawartej w eseju Siła bezsilnych. Carney, diagnozując zmiany w światowym porządku, odwołał się do havlowskiej krytyki życia w pozorze i konformizmie. W tej perspektywie przemówienie premiera Kanady miało nie tylko wymiar...

Więcej →

Zespół Bałtycki

Komentarze IEŚ 1513
28 stycznia 2026
Michał Paszkowski - Zespół Bałtycki

Rynek gazu ziemnego w Europie Środkowej w 2026 r.

Rynek gazu ziemnego w Europie Środkowej w 2026 r. będzie odgrywać kluczową rolę w zapewnieniu bezpieczeństwa energetycznego regionu w ogóle. Po szoku podażowym wywołanym pełnoskalową agresją Rosji na Ukrainę w 2022 r., państwa regionu stopniowo dostosowały swoje modele zaopatrzenia do nowych realiów geopolitycznych. Kluczowym elementem tej transformacji stał się...

Więcej →

Zespół Studiów Obywatelskich

Komentarze IEŚ 1512
27 stycznia 2026
Agata Domachowska - Zespół Studiów Obywatelskich

Czarnogóra: polityczny wymiar konfliktu lokalnego w Botun

Rząd w Czarnogórze od tygodni mierzy się z konfliktem społecznym wokół realizacji projektu, który zakłada budowę nowoczesnego kolektora ściekowego we wsi Botun. Protestujący uważają, że będzie on miał negatywne skutki dla środowiska oraz zdrowia ludzi. Wraz z zaangażowaniem się części polityków w kwestię kolektora, lokalny problem infrastrukturalny...

Więcej →

Zespół Studiów Obywatelskich

Komentarze Brief IEŚ 1511
26 stycznia 2026
Agata Domachowska - Zespół Studiów Obywatelskich

Albania i Kosowo dołączyły do Rady Pokoju

22 stycznia podczas Światowego Forum Ekonomicznego w Davos prezydent Stanów Zjednoczonych Donald Trump zainaugurował Radę Pokoju. Kosowo – reprezentowane przez prezydent Vjosę Osmani – dołączyło do niej jako jeden z sygnatariuszy dokumentu założycielskiego Rady, wraz z takimi państwami jak Węgry, Argentyna, Bahrajn, Maroko, Armenia, Azerbejdżan, Bułgaria,...

Więcej →