Komentarze | Instytut Europy Środkowej

Zespół Wschodni

IEŚ Brief 12

31 lipca 2026

Jakub Olchowski - Zespół Wschodni

Zełenski w Lublinie – pragmatyzm między historią a bezpieczeństwem

29 lipca 2026 r. w Lublinie odbyły się robocze konsultacje premiera Polski Donalda Tuska i prezydenta Ukrainy Wołodymyra Zełenskiego. Według komunikatów rozmowy koncentrowały się przede wszystkim na kwestiach bezpieczeństwa, tj. współpracy wojskowo-przemysłowej, zwłaszcza w kontekście wizyty Zełenskiego w Waszyngtonie (28 lipca) oraz dalszego zaangażowania USA,...

Więcej →

Zespół Wschodni

Komentarze IEŚ 1673

29 lipca 2026

Jakub Bornio | Agata Tatarenko - Zespół Wschodni

Koalicja chętnych i zmiany w architekturze bezpieczeństwa w Europie. Implikacje dla Europy Środkowo-Wschodniej

13 lipca 2026 r. w Paryżu odbył się kolejny szczyt tzw. koalicji chętnych. Konsolidacja tego formatu stanowi kolejny sygnał zmiany sposobu organizowania bezpieczeństwa w Europie. Coraz większe znaczenie zyskują elastyczne formaty współpracy skupiające państwa gotowe do podejmowania konkretnych zobowiązań wojskowych, niezależnie od formalnych mechanizmów NATO czy...

Więcej →

Zespół Bałtycki

Komentarze IEŚ 1672

28 lipca 2026

Aleksandra Kuczyńska-Zonik - Zespół Bałtycki

Zielona tarcza – naturalna infrastruktura dla bezpieczeństwa. Część 3 – Finlandia i Rumunia

Przykład Finlandii i Rumunii pokazuje, że w polityce bezpieczeństwa naturalne ekosystemy mogą pełnić wielorakie funkcje. W Finlandii elementy krajobrazu przyrodniczego zostały zintegrowane z planowaniem obronnym, natomiast w Rumunii szlaki wodne Dunaju mogą być wykorzystane do transportu wojskowego lub tworzyć alternatywne trasy do eksportu towarów. Choć potencjał...

Więcej →

Zespół Europy Środkowej i Południowo-Wschodniej

Komentarze IEŚ 1671

27 lipca 2026

Robert Rajczyk - Zespół Europy Środkowej i Południowo-Wschodniej

Koniec stagnacji węgierskiej gospodarki?

Wzrost PKB w pierwszym kwartale 2026 r. (do 1,7%), niska inflacja oraz napływ 10 mld EUR z funduszy UE pozwalają szacować tegoroczny wzrost gospodarczy na Węgrzech na 1,3-2,0%. Oznacza to, że po trzech latach gospodarka może wyjść ze stagnacji, przede wszystkim dzięki wyższej konsumpcji wewnętrznej oraz ożywieniu w przemyśle. Zagrożenie stanowią jednak rosnące ceny...

Więcej →

Zespół Wschodni

Komentarze IEŚ 1670

24 lipca 2026

Jakub Olchowski - Zespół Wschodni

Ukraina: cena centralizacji władzy

Rekonstrukcja rządu Ukrainy z lipca 2026 r. okazała się czymś znacznie więcej niż zmianą personalną. Dymisja ministra obrony Mychajła Fedorowa uruchomiła największy od początku pełnoskalowej wojny kryzys polityczny, ujawniając narastające napięcia między efektywnością państwa a logiką koncentracji władzy w ośrodku prezydenckim. Wydarzenia te mogą mieć...

Więcej →

Zespół Wschodni

Komentarze IEŚ 1669

23 lipca 2026

Michał Paszkowski - Zespół Wschodni

Projekt Neptun Deep a zmiana architektury rynku gazu ziemnego w Europie Południowo-Wschodniej

Neptun Deep jest jednym z najważniejszych projektów energetycznych rozwijanych obecnie w europejskiej części Morza Czarnego. Jego uruchomienie, planowane na 2027 r., może istotnie zmienić pozycję Rumunii na rynku gazu ziemnego. Projekt realizowany przez spółki OMV Petrom i Romgaz ma zwiększyć krajowe wydobycie, wzmocnić bezpieczeństwo energetyczne Rumunii oraz...

Więcej →

Zespół Bałtycki

Komentarze IEŚ 1668

22 lipca 2026

Aleksandra Kuczyńska-Zonik - Zespół Bałtycki

Zielona tarcza – naturalna infrastruktura dla bezpieczeństwa. Część 2 – Polska i państwa bałtyckie

W ostatnich latach państwa wschodniej flanki NATO coraz częściej postrzegają środowisko naturalne nie tylko jako zasób ekologiczny, lecz także jako element infrastruktury bezpieczeństwa. Szczególnie istotną rolę w Polsce i państwach bałtyckich odgrywają torfowiska, mokradła i kompleksy leśne, które mogą wspierać zdolności obronne poprzez ograniczanie...

Więcej →

Zespół Europy Środkowej i Południowo-Wschodniej

IEŚ BRIEF 11

21 lipca 2026

Robert Rajczyk - Zespół Europy Środkowej i Południowo-Wschodniej

Węgry: wygaszenie kadencji prezydenta

Zgodnie z 17. poprawką do Ustawy zasadniczej Węgier (Magyarország Alaptörvénye), od 20 lipca obowiązki prezydenta państwa pełni przewodnicząca parlamentu Ágnes Forsthoffer. Zgromadzenie Narodowe w ciągu 30 dni wybierze nową głowę państwa, jednak tylko do czasu wejścia w życie nowej konstytucji i nie dłużej niż na 5 lat. Dysponująca konstytucyjną...

Więcej →

Zespół Wschodni

Komentarze IEŚ 1667

20 lipca 2026

Andrzej Szabaciuk - Zespół Wschodni

Zmiana systemu ochrony czasowej obywateli Ukrainy w Unii Europejskiej

Od 24 lutego 2022 r. polityka Unii Europejskiej wobec uchodźców wojennych z Ukrainy podlegała stałej ewolucji. Obecnie jednak wchodzimy w nową fazę, w której ochrona uchodźców wojennych, o charakterze bezwarunkowym, zderza się z realiami wojny na wyczerpanie oraz narastającymi nastrojami antyimigracyjnymi. W konsekwencji coraz więcej państw UE oraz Europejskiego...

Więcej →

Zespół Bałtycki

Komentarze IEŚ 1666

17 lipca 2026

Jakub Bornio - Zespół Bałtycki

NATO po szczycie w Ankarze – pogłębianie europeizacji Sojuszu w warunkach trwałej niestabilności

Szczyt Sojuszu Północnoatlantyckiego w Ankarze, który odbył się w dniach 7-8 lipca 2026 r., należy uznać za umiarkowany sukces. Podtrzymano główne kierunki ewolucji NATO, których centralnym elementem pozostaje stopniowa europeizacja Sojuszu. Jednocześnie spotkanie potwierdziło, że NATO nadal mierzy się z wyzwaniami strukturalnymi – zarówno wewnętrznymi, jak i...

Więcej →