Wydawca: Instytut Europy Środkowej
ISSN: 2657-6996
  • Grzegorz Gil
  • Anton Saifullayeu
  • Agnieszka Zajdel
  • Spasimir Domaradzki
  • Aleksandra Kuczyńska-Zonik
  • Damian Szacawa
  • Agata Tatarenko

Komentarze IEŚ

Komentarze IEŚ 419
8 lipca 2021

Sankcje Unii Europejskiej wobec Białorusi i ich wpływ na gospodarki Litwy i Łotwy

W reakcji na łamanie praw człowieka przez władze białoruskie oraz wymuszenie lądowania samolotu Ryanair w Mińsku w maju br. Unia Europejska nałożyła kolejne obostrzenia na osoby i podmioty odpowiedzialne za represje na Białorusi, a także – na najbardziej dochodowe dla reżimu Alaksandra Łukaszenki branże przemysłu, tj. przemysł nawozowy, naftowy i petrochemiczny...

Więcej →
Komentarze IEŚ 418
8 lipca 2021

Słońce dla wszystkich: rozwój instalacji fotowoltaicznych w państwach bałtyckich

W państwach bałtyckich kwestia wykorzystania odnawialnych źródeł energii (OZE) w gospodarce jest ważnym motywem działań na rzecz zwiększenia niezależności energetycznej. Dlatego też wsparcie rozbudowy mocy wytwórczych w zakresie energii pozyskiwanej ze słońca jest niezbędne, biorąc pod uwagę ambitne cele Litwy, Łotwy oraz Estonii dotyczące redukcji emisji CO2 i...

Więcej →
Komentarze IEŚ 417
6 lipca 2021

Serbia i Czarnogóra: pogarszające się relacje między państwami

Wraz z utworzeniem nowego rządu w Czarnogórze zakładano, że może dojść do znaczącej poprawy relacji na linii Belgrad-Podgorica. Przed niebezpiecznym „zbliżeniem się” Czarnogóry do Serbii ostrzegała wówczas nie tylko rządząca przez niemal trzydzieści lat Demokratyczna Partia Socjalistów (DPS), ale także niekwestionowany lider i prezydent Czarnogóry – Milo...

Więcej →
Komentarze IEŚ 416
1 lipca 2021

Otwarcie rynku ziemi rolnej na Ukrainie

Reforma rolna na Ukrainie trwa od 1991 r. Jej punktem zwrotnym było uchwalenie 31 marca 2020 r. ustawy o zniesieniu moratorium na sprzedaż gruntów rolnych, a także szeregu innych ustaw potrzebnych do wdrożenia reformy. Otwarcie rynku ziemi rolnej 1 lipca 2021 r. pozwoli na zwiększenie atrakcyjności inwestycyjnej rolnictwa, ustalenie obiektywnej wartości rynkowej działek...

Więcej →
Komentarze IEŚ 415
30 czerwca 2021

Przewodnictwo Bułgarii w Inicjatywie Trójmorza: cele i perspektywy

Przewodnictwo Bułgarii w Inicjatywie Trójmorza (TSI) oraz zbliżający się szósty szczyt państw TSI, który odbędzie się 8-9 lipca 2021 r. w Sofii, zintensyfikowały działania tego państwa w Inicjatywie. Pomimo licznych konfliktów wewnętrznych, we wrześniu 2020 r. ówczesny rząd Bułgarii powołał krajowego koordynatora ds. Inicjatywy Trójmorza, а w grudniu...

Więcej →
Komentarze IEŚ 414
26 czerwca 2021

USA, Rosja i NATO: o Ukrainie bez Ukrainy

Joe Biden podczas pierwszej zagranicznej podróży odwiedził wiele państw europejskich i spotkał się z wieloma liderami, w tym z Władimirem Putinem. Temat Ukrainy pojawiał się na wszystkich spotkaniach, a w szczególności 14 czerwca 2021 r. na szczycie NATO w Brukseli. Ukrainie, podkreślającej swoje aspiracje do członkostwa w NATO i rozczarowanej brakiem zaproszenia na...

Więcej →
Komentarze IEŚ 413
25 czerwca 2021

Przed szczytem w Sofii: wyzwania stojące przed Inicjatywą Trójmorza

8-9 lipca 2021 r. Bułgaria zorganizuje szósty szczyt Inicjatywy Trójmorza (The Three Seas Initiative, TSI). Spotkanie w Sofii będzie okazją do podsumowania dotychczasowych osiągnięć, ale także do dyskusji o wyzwaniach stojących przed Inicjatywą, do których zaliczają się m.in. realne i potencjalne konflikty, wolne tempo realizacji priorytetowych projektów, powrót...

Więcej →
Komentarze IEŚ 412
25 czerwca 2021

Złoże Neptun: problemy gazowe Rumunii

Rumunia należy do państw o dużym potencjale wydobycia gazu ziemnego, a kluczowym projektem w tym zakresie jest zagospodarowanie podmorskiego złoża Neptun. Realizacja inwestycji znacząco wpłynęłaby na poprawę bezpieczeństwa energetycznego państwa oraz wzrost jego pozycji międzynarodowej w regionie. Jednak od kilku lat Rumunia staje się coraz mniej atrakcyjnym...

Więcej →
Komentarze IEŚ 411
23 czerwca 2021

Duńska forteca: zaostrzenie polityki wobec uchodźców

3 czerwca duński parlament (Folketinget) przyjął poprawki do ustawy o cudzoziemcach, która pozwoli Danii na otwieranie ośrodków recepcyjnych poza Europą. Jej skutkiem będzie zmniejszenie liczby uchodźców ubiegających się o azyl przy wjeździe do Danii. To kolejne zaostrzenie polityki imigracyjnej w tym państwie, które od kilku lat ma w tej kwestii jedno z...

Więcej →
Komentarze IEŚ 410
22 czerwca 2021

Albania – Turcja: wzmacnianie strategicznego partnerstwa

Od lat każdy rząd Albanii do grona swoich najbliższych sojuszników zalicza Włochy, Grecję oraz Turcję. W ciągu ostatnich dwóch kadencji premiera Ediego Ramy więzi z państwem tureckim ulegały dalszemu zacieśnianiu, czego wyrazem jest podniesienie ich do poziomu partnerstwa strategicznego. Pogłębiająca się współpraca albańsko-turecka nie stanowi jednak...

Więcej →
Komentarze IEŚ 409
21 czerwca 2021

Między niemocą a koniecznością: dialog Belgrad-Prisztina z perspektywy władz Kosowa (cz. II)

Sukces opozycyjnego Ruchu „Samostanowienie!” (Lëvizja VETËVENDOSJE!) w wyborach parlamentarnych w lutym 2021 r. i objęcie teki premiera przez Albina Kurtiego oznaczają, że władzę w Kosowie sprawuje obecnie ugrupowanie przez lata otwarcie krytyczne wobec efektów i kierunku dialogu Belgrad-Prisztina, prowadzonego od 2011 r. pod auspicjami UE. Jakkolwiek premier Kurti...

Więcej →
Komentarze IEŚ 408
16 czerwca 2021

Priorytety polityki bezpieczeństwa Słowacji na szczycie NATO w Brukseli

14 czerwca 2021 r. odbył się szczyt NATO w Brukseli, podczas którego rozmawiano m.in. o odpowiedzi na działania Chin i Rosji, inwestycjach w obronę i relacjach transatlantyckich. Delegację Słowacji na spotkaniu reprezentowali: prezydent Zuzana Čaputová, minister spraw zagranicznych i europejskich Ivan Korčok (SaS), minister obrony Jaroslav Naď (OĽaNO) oraz stały...

Więcej →
Komentarze IEŚ 407
16 czerwca 2021

Wizyta Swiatłany Cichanouskiej w Republice Czeskiej w cieniu kampanii wyborczej

W dniach 6-9 czerwca 2021 r. miała miejsce wizyta Swiatłany Cichanouskiej w Republice Czeskiej. Białoruska opozycjonistka przyjechała do Pragi na zaproszenie przewodniczącego Senatu Republiki Czeskiej Miloša Vystrčila. Spotkała się również z premierem Andrejem Babišem oraz prezydentem Milošem Zemanem, który wyraził poparcie dla działań białoruskiej opozycji....

Więcej →
Komentarze IEŚ 406
16 czerwca 2021

Węgrzy inwestują w przemysł naftowy i sektor banków w Słowenii

Węgierskie przedsiębiorstwa dokonały zakupu dwóch dużych firm w kluczowych obszarach energetyki i bankowości. Zwiększa to istotnie pozycję Węgier w Słowenii oraz współzależność gospodarczą Słowenii, Chorwacji i Węgier. Paradoksalnie jednak niewiele środków finansowych wpłynie do budżetu słoweńskiego, ponieważ obydwa „słoweńskie” przedsiębiorstwa...

Więcej →
Komentarze IEŚ 405
11 czerwca 2021

Konferencja prasowa Wołodymyra Zełenskiego „Prezydent 2.0”

20 maja 2021 r. prezydent Wołodymyr Zełenski po dwóch latach sprawowania urzędu głowy państwa przeprowadził konferencję prasową. Podczas spotkania przedstawił swoje sukcesy i niedociągnięcia oraz działania podjęte w ramach walki z pandemią COVID-19. Do priorytetów swojej polityki zaliczył informatyzację kraju, budowanie państwa prawa „bez oligarchów” i...

Więcej →
Komentarze IEŚ 404
10 czerwca 2021

Między niemocą a koniecznością: dialog Belgrad-Prisztina z perspektywy władz Serbii (cz. I)

Mimo oficjalnych deklaracji o niezmienności stanowiska w kwestii statusu Kosowa władze Serbii akceptują odrębność administracyjną i ograniczoną podmiotowość prawnomiędzynarodową Kosowa. Serbia konsekwentnie opowiada się także za kontynuacją dialogu bilateralnego pod auspicjami UE i wypracowaniem porozumienia, które zakończyłoby spór oraz pozwoliło Serbii na...

Więcej →
Komentarze IEŚ 403
10 czerwca 2021

Rok z home office: bilans pracy zdalnej w Europie Środkowej

Pandemia COVID-19 zapamiętana zostanie jako punkt zwrotny w systemie pracy zdalnej. Odsetek pracujących w ramach home office w samym tylko 2020 r. wzrósł w Unii Europejskiej więcej niż w ciągu poprzedzającej go dekady. Wzrost ten nie był jednak równomierny – w tyle pozostały państwa Europy Środkowej, zwłaszcza te, w których branże ICT oraz usług opartych na...

Więcej →
Komentarze IEŚ 402
8 czerwca 2021

Czarnogóra: kolejny spór wokół Serbskiej Cerkwi Prawosławnej

Obecny rząd premiera Zdravko Krivokapicia od początku swego istnienia mierzy się z różnego rodzaju wewnętrznymi napięciami w Czarnogórze. Do silnych napięć dochodzi nie tylko pomiędzy rządem a prezydentem Milo Đukanoviciem czy największym ugrupowaniem opozycyjnym – Demokratyczną Partią Socjalistów, ale także w ramach koalicji rządowej. Zarzewiem konfliktu...

Więcej →
Komentarze IEŚ 401
1 czerwca 2021

Węgierski system szczepień a „certyfikaty covidowe” Unii Europejskiej

Na przestrzeni ostatnich kilku miesięcy w Unii Europejskiej (tak w Komisji Europejskiej, jak i Parlamencie Europejskim) trwały rozmowy dotyczące stworzenia tzw. paszportów covidowych, które miałyby poświadczać przyjęcie szczepienia, przebycie zakażenia SARS-CoV-2 bądź negatywny wynik testu PCR na obecność koronawirusa. Dwudziestego maja 2021 r. doszło w tej sprawie...

Więcej →
Komentarze IEŚ 400
31 maja 2021

Słoweńska prezydencja w Radzie UE w cieniu kryzysów wewnętrznych i zewnętrznych

Priorytety słoweńskiej prezydencji w Radzie Unii Europejskiej wyznaczone zostały w dużej mierze przez pandemię COVID-19. Dla władz słoweńskich najważniejszymi punktami pozostają integracja Bałkanów Zachodnich z Unią Europejską oraz Konferencja w sprawie przyszłości Europy. Skala zaangażowania rządu Janeza Janšy ograniczona jest jednak przez kryzys polityczny w...

Więcej →
Komentarze IEŚ 399
31 maja 2021

„Oddajmy przyszłość krajowi” – program wyborczy koalicji Czeskiej Partii Piratów i STAN

W dniu 18 maja 2021 r. koalicja złożona z Czeskiej Partii Piratów oraz ugrupowania Burmistrzowie i Niezależni oficjalnie rozpoczęła kampanię wyborczą przed wyborami parlamentarnymi, które w Republice Czeskiej zostały zaplanowane na październik 2021 r. Program koalicji zakłada szereg reform, których zadaniem jest przeciwdziałanie skutkom kryzysu...

Więcej →
Komentarze IEŚ 398
31 maja 2021

Słowacja: Krajowy Plan Odbudowy i jego główne założenia

Słowacja jest pierwszym państwem Grupy Wyszehradzkiej, które przedstawiło Komisji Europejskiej Krajowy Plan Odbudowy (KPO), czyli program reform i inwestycji, które będą finansowane z Funduszu Odbudowy po pandemii COVID-19. Plan podzielony jest na kilka kluczowych priorytetów politycznych, m.in. zieloną gospodarkę, edukację, cyfryzację sektora publicznego. Zdaniem...

Więcej →
Komentarze IEŚ 397
28 maja 2021

Morze z widokiem na przyszłość. Potencjał i rozwój portów państw bałtyckich

Porty państw bałtyckich, szczególnie Ryga i Kłajpeda, są ważnymi węzłami tranzytowymi, łączącymi nie tylko Europę Wschodnią i Zachodnią, ale także Północną i Południową. Na ich rozwój i konkurencyjność wpływają zarówno uwarunkowania geograficzne, jak i otoczenie polityczne i gospodarcze. Podczas gdy modernizacja, nowe inwestycje oraz zmiana struktury...

Więcej →
Komentarze IEŚ 396
28 maja 2021

Spóźniony Krajowy Plan Odbudowy Republiki Czeskiej

W poniedziałek, 17 maja 2021 r., z ponad dwutygodniowym opóźnieniem rząd Republiki Czeskiej przedstawił finalną wersję Krajowego Planu Odbudowy (KPO). Przygotowany dokument stanowi podstawę do pozyskania środków z Funduszu Odbudowy UE i zakłada wykorzystanie 199 902 mld CZK (7,8 mld EUR) na inwestycje i pakiety reform skupione w sześciu filarach. W przeważającej...

Więcej →
Komentarze IEŚ 395
27 maja 2021

„Turecka karta” w ukraińsko-rosyjskim politycznym pasjansie

Zmiana kursu politycznego Turcji spowodowała znaczny wzrost aktywności państwa na arenie międzynarodowej. Gotowość Turcji do użycia siły militarnej dla osiągnięcia celów politycznych wzbudziła zainteresowanie światowych graczy. W ostatnim czasie państwo to coraz bardziej angażuje się w sprawy ukraińskie. Dlatego ważna jest próba dokonania analizy dotyczącej...

Więcej →
Informacje z kraju i świata