Rumunia i Ukraina osiągnęły nieznany do tej pory stopień wzajemnego zrozumienia. Państwa te zdołały ułożyć relacje w najbardziej drażliwych kwestiach, takich jak problem importu produktów rolnych oraz prawa mniejszości narodowych. Tworzy to podstawy do rozwoju stabilnej architektury bezpieczeństwa w tej części regionu czarnomorskiego. Efektem zbliżenia jest...
Więcej: Rumunia zacieśnia współpracę z Ukrainą
29 października 2023 r. w Bułgarii odbędą się wybory samorządowe. Mają one kluczowe znaczenie dla ugrupowań politycznych, które obecnie tworzą rząd rotacyjny Denkow-Gabriel. Ich wyniki nie tylko będą stanowiły ocenę polityczną ze strony wyborców dla osobliwej formuły współpracy między głównymi rywalami, tj. GERB oraz koalicją Kontynuujemy Zmianę –...
Więcej: Wybory samorządowe w Bułgarii. Walka formalnych koalicjantów
16 października 2023 r. w Tiranie odbył się szczyt państw Procesu Berlińskiego. W spotkaniu wzięli udział przedstawiciele Unii Europejskiej, przywódcy państw członkowskich UE oraz państw Bałkanów Zachodnich. Główny temat rozmów stanowiły zagadnienia gospodarcze, poruszono również kwestię napiętej sytuacji w północnej części Kosowa. Albania została wybrana...
Więcej: Albania organizatorem szczytu państw Procesu Berlińskiego
Od początku rosyjskiego ataku na Ukrainę władze Rosji prowadzą represyjną politykę wobec mieszkańców obszarów okupowanych przez rosyjskie wojska. Polityka ta dotknęła już w 2014 r. mieszkańców Krymu i kontrolowanej części Donbasu, a od 2022 r. także części obwodów chersońskiego i zaporoskiego. Jednym z przejawów takich działań jest przymusowa...
Więcej: Rosyjska mobilizacja na okupowanych obszarach Ukrainy
W subregionie Bałkanów Zachodnich Kosowo pozostaje państwem w największym stopniu zależnym od węgla w procesie wytwarzania energii elektrycznej. Skala tej zależności, zapóźnienia modernizacyjne i inwestycyjne w sektorze energetycznym oraz niekorzystne uwarunkowania infrastrukturalne prowadzą do wniosku, że pomimo ambitnych planów rozwoju kosowskiej energetyki w...
Więcej: Bezpieczeństwo energetyczne Kosowa: założenia polityki energetycznej i kluczowe wyzwania energetyczne (cz. 2)
W ciągu zaledwie trzech lat region Europy Środkowej przeszedł od wyraźnej recesji gospodarczej przez dynamiczne odbicie do ponownego spowolnienia. Zmienność koniunktury uwidoczniła wrażliwość tego regionu na zmiany w międzynarodowym otoczeniu, ale równocześnie ujawniła pewne różnice między poszczególnymi państwami. Wynikały one zarówno z ich zdolności do...
Więcej: Trajektorie wzrostu gospodarczego Europy Środkowej: mozaika reakcji na kryzysy
Potencjał przemysłu zbrojeniowego Republiki Czeskiej stał się jednym z istotnych elementów zachodniego wsparcia wojskowego względem Ukrainy. Składają się na niego zarówno produkcja, jak też serwis i naprawa uzbrojenia oraz dostawy amunicji, które są wykorzystywane przez Siły Zbrojne Ukrainy. Znaczenie Republiki Czeskiej dla przetrwania państwa ukraińskiego...
Więcej: Przemysł zbrojeniowy i wsparcie militarne Republiki Czeskiej wobec Ukrainy
W przypadku Kosowa węgiel jest jedynym paliwem kopalnym o wysokim stopniu rozpoznania. Państwo to nie posiada zasobów ropy naftowej ani gazu ziemnego. Potencjał energetyczny Kosowa uzupełniają odnawialne źródła energii, tj. biomasa, energia wodna, energia wiatrowa i energia słoneczna. Charakterystycznym elementem struktury wytwarzania energii elektrycznej w Kosowie jest...
Więcej: Bezpieczeństwo energetyczne Kosowa: struktura bilansu energetycznego i baza surowcowa (cz. 1)
Dyskusja o rozszerzeniu Unii Europejskiej zyskała nową dynamikę. Przyjęcie kolejnych członków z Europy Wschodniej i Bałkanów Zachodnich jest obecnie przedstawiane jako strategiczna konieczność. Wzmocniło to oczekiwania państw kandydujących, natomiast wśród państw członkowskich wzbudziło debatę o nieodzowności reform instytucjonalnych. Kluczowe decyzje odnośnie...
Więcej: Imperatyw rozszerzenia. Unia Europejska między historyczną szansą a ryzykiem kryzysu (część 2)
Dyskusja o rozszerzeniu Unii Europejskiej zyskała nową dynamikę. Przyjęcie kolejnych członków z Europy Wschodniej i Bałkanów Zachodnich jest obecnie przedstawiane jako strategiczna konieczność. Wzmocniło to oczekiwania państw kandydujących, natomiast wśród państw członkowskich wzbudziło debatę o nieodzowności reform instytucjonalnych. Kluczowe decyzje odnośnie...
Więcej: Imperatyw rozszerzenia. Unia Europejska między historyczną szansą a ryzykiem kryzysu (część 1)
W Republice Czeskiej pod wpływem pełnoskalowego ataku Federacji Rosyjskiej na Ukrainę nastąpiła zmiana w zakresie funkcjonowania przedsiębiorstw energetycznych, które mają nie tylko realizować cele biznesowe, ale także wzmacniać bezpieczeństwo energetyczne państwa. W tym kontekście w ciągu ostatnich kilku miesięcy doszło do realizacji dwóch akwizycji przez...
Więcej: Reorganizacja sektora gazowego w Republice Czeskiej
28 września 2023 r. łotewski parlament przyjął nową Koncepcję bezpieczeństwa narodowego. Dokument ten jest odpowiedzią na rosnące zagrożenia militarne w bezpośrednim otoczeniu Łotwy, w szczególności – trwającą wojnę rosyjsko-ukraińską, zagrożenia hybrydowe, szkodliwą działalność w cyberprzestrzeni oraz międzynarodowy terroryzm. W czasie debaty nad...
Więcej: Łotwa zatwierdziła nową Koncepcję bezpieczeństwa narodowego
11 października 2023 r. liderzy trzech partii – Smer-SSD, Hlas-SD i Słowackiej Partii Narodowej (SNS) – ogłosili podpisanie Memorandum o porozumieniu, które stanowi wstęp do przygotowania umowy koalicyjnej i sformułowania nowego rządu na Słowacji. W dokumencie podzielono stanowiska państwowe, chociaż nie wszystkie zostały już obsadzone. Premierem nowego rządu...
Więcej: Nowa koalicja rządowa na Słowacji
Populacja Ukrainy zaczęła się zmniejszać na długo przed lutym 2022 r. W przededniu rosyjskiej inwazji liczba ludności wahała się od 34,5 do 37,4 mln osób. Konflikt zbrojny katastrofalnie przyspieszył depopulację kraju oraz doprowadził do jeszcze większej deformacji struktury wiekowej i płciowej społeczeństwa. Wraz z licznymi niepowetowanymi stratami ludzkimi,...
Więcej: Demograficzne wyzwania Ukrainy
19 września 2023 r. Nenad Nešić, minister bezpieczeństwa, oraz Sevlid Hurtić, minister praw człowieka i uchodźców Bośni i Hercegowiny, spotkali się z Johannem Sattlerem, szefem delegatury Unii Europejskiej oraz specjalnym przedstawicielem UE w BiH, w celu omówienia planów zarządzania migracjami w tym państwie. Rozpoczęcie negocjacji akcesyjnych BiH z UE uzależnione...
Więcej: Bośnia i Hercegowina: w kierunku usprawniania procesu zarządzania migracjami
Armenia przez wiele lat była dla Rosji stabilnym elementem systemu bezpieczeństwa na Kaukazie Południowym. Niedawna utrata przez Ormian Górskiego Karabachu przy względnej bierności Rosjan doprowadziła jednak do dewaluacji dotychczasowego sojuszu. Dla Rosji oznacza to nadszarpnięcie jej wizerunku i uszczuplenie wpływów w regionie Kaukazu Południowego. Braterstwo na...
Więcej: Armenia – Rosja. Pogłębiająca się erozja sojuszu
Położenie geopolityczne Republiki Czeskiej powoduje, że podobnie jak pozostałe państwa Grupy Wyszehradzkiej ma ona aspiracje do budowania i wzmacniania swojej pozycji w regionie. Bardziej aktywne działania w kierunku realizacji czeskich interesów narodowych w stosunkach międzynarodowych są widoczne w pracy obecnego, koalicyjnego rządu Petra Fiali. Sprzyjają temu...
Więcej: Główne kierunki rozwoju Republiki Czeskiej
W ciągu ostatniego roku rząd Szwecji podjął szereg działań mających zwiększyć bezpieczeństwo wewnętrzne, dla którego poważnym wyzwaniem są trwające walki pomiędzy grupami przestępczymi. Towarzyszy im rosnące zagrożenie terrorystyczne, będące konsekwencją wezwania ze strony organizacji terrorystycznych do odwetu za spalenie Koranu. W świetle najnowszych ocen...
Więcej: Rosnąca przestępczość i zagrożenia terrorystyczne w Szwecji i Danii
Rosyjski atak na Ukrainę skutkował jednym z największych kryzysów humanitarnych w Europie od czasów drugiej wojny światowej. W jego konsekwencji miliony Ukraińców zmuszonych było do opuszczenia dotychczasowych miejsc zamieszkania i szukania bezpiecznego schronienia na terytorium państwa lub poza jego granicami. Ukraina stara się zapewnić wsparcie socjalne osobom...
Więcej: Polityka władz Ukrainy wobec osób wewnętrznie przesiedlonych po inwazji Federacji Rosyjskiej
30 września 2023 r. na Słowacji odbyły się przedterminowe wybory do jednoizbowego parlamentu – Rady Narodowej. Od wielu miesięcy ich faworytem była lewicowa partia Smer-SSD Roberta Fico, która ostatecznie okazała się zwycięzcą. Wygrana kilkukrotnego premiera oznaczać może istotne zmiany w polityce zagranicznej Słowacji. Nie można również wykluczyć prób...
Więcej: Słowacja po wyborach parlamentarnych: wielki powrót Roberta Fico
W pierwszych latach funkcjonowania Inicjatywy Trójmorza (Three Seas Initative, 3SI) wchodzące w jej skład państwa – nawet te, które przejawiały ambicje uczynienia z niej platformy geopolitycznego oddziaływania – w wymiarze narracyjnym unikały takich stwierdzeń. Przedstawiciele niektórych państw w sposób wyraźny zaznaczali nawet, że Inicjatywa ma charakter jedynie...
Więcej: Znaczenie Inicjatywy Trójmorza dla wojskowej współpracy w regionie
21 września 2023 r. minął rok od czasu ogłoszenia przez Władimira Putina dekretu mobilizacyjnego, który obowiązuje do dziś. W jego konsekwencji ponad 400 tys. rosyjskich poborowych trafiło na Ukrainę. Jeszcze większa grupa osób zdecydowała się na wyjazd z państwa w obawie przed wysyłką na front. Z perspektywy czasu należy stwierdzić, że tzw. „częściowa”...
Więcej: Rosyjska mobilizacja wojenna w rok po dekrecie Władimira Putina
Przemysł motoryzacyjny jest w Republice Czeskiej jedną z głównych gałęzi gospodarki. Jako największa branża w Czechach odpowiada za blisko 10% PKB państwa, 26% produkcji przemysłowej i 24% eksportu. W pierwszej połowie 2023 r., po kilku latach negatywnych tendencji, przemysł motoryzacyjny odnotował wzrost produkcji. Równocześnie, w związku z rosnącą presją w...
Więcej: Przemysł motoryzacyjny w Republice Czeskiej: wzrost produkcji pojazdów elektrycznych
Akt oskarżenia wobec prezydenta Republiki Serbskiej i dyrektora Dziennika Urzędowego RS oraz decyzja Ministerstwa Spraw Wewnętrznych kantonu Sarajewo o zakazie organizacji wiecu pt. „Serbska przed Sądem”, który miał się odbyć 31 sierpnia 2023 r. przed Sądem Najwyższym i Prokuraturą Bośni i Hercegowiny, wywołały ostrą reakcję Związku Niezależnych...
Więcej: Napięcia pomiędzy podmiotami składowymi Bośni i Hercegowiny
13 września władze Rijeka Gateway wmurowały kamień węgielny pod nowy terminal kontenerowy. Jest to dobry prognostyk dla portu w Rijece, choć nie przesądza jeszcze o powodzeniu całego projektu. W północnej części Morza Adriatyckiego trzy porty – włoski w Trieście, słoweński w Koprze oraz chorwacki w Rijece – walczą ze sobą o przyciągnięcie potencjalnych...
Więcej: Chorwacja: rozbudowa portu w Rijece przyśpiesza
