Instytut Europy Środkowej/Komentarze

Komentarze

Zespół Wschodni

Komentarze IEŚ 1598
23 kwietnia 2026
Michał Paszkowski - Zespół Wschodni

Odbudowa zapasów gazu ziemnego w Europie Środkowej w trudnych uwarunkowaniach geopolitycznych

Odbudowa zapasów gazu ziemnego w Europie w 2026 r. odbywa się w warunkach podwyższonej niepewności, wynikającej z jednoczesnych zaburzeń dostępności gazu ziemnego w formie skroplonej (LNG) oraz napięć geopolitycznych na Bliskim Wschodzie. Niski poziom wypełnienia pojemności magazynowych po sezonie zimowym (ok. 29%) zwiększa skalę wyzwania, a niekorzystne sygnały...

Więcej →

Zespół Bałtycki

Komentarze IEŚ 1597
22 kwietnia 2026
Marlena Gołębiowska - Zespół Bałtycki

Dwie prędkości. Adopcja AI w transporcie Polski i Litwy na tle Europy Środkowej

Sektor transportu należy do tych, w których argumenty za wdrożeniem sztucznej inteligencji są wyjątkowo przekonujące: ogromne ilości danych operacyjnych, niskie marże i silna presja konkurencyjna sprawiają, że nawet niewielka poprawa efektywności przekłada się bezpośrednio na wyniki przedsiębiorstw. Tymczasem zdecydowana większość firm transportowych w Europie...

Więcej →

Zespół Historii Publicznej i Polityki Historycznej

Komentarze IEŚ 1596
21 kwietnia 2026
Agata Tatarenko - Zespół Historii Publicznej i Polityki Historycznej

Polityka pamięci jako narzędzie władzy na Węgrzech

W ostatnich latach na Węgrzech doszło do wyraźnej centralizacji polityki pamięci. Poprzez kontrolę nad instytucjami badawczymi, muzeami oraz narracją historyczną w przestrzeni publicznej państwo uzyskało dominującą pozycję w kształtowaniu obrazu przeszłości. Proces ten wpływał nie tylko na sposób interpretacji przeszłości, lecz także na funkcjonowanie debaty...

Więcej →

Zespół Europy Środkowej i Południowo-Wschodniej

Komentarze IEŚ 1595
21 kwietnia 2026
Piotr Oleksy - Zespół Europy Środkowej i Południowo-Wschodniej

Reżim hybrydowy? Mołdawia obniża pozycję w rankingu demokracji

Democracy Index zmienił klasyfikację Mołdawii – państwo, uznawane w ostatnich latach za „wadliwą demokrację”, zostało zaliczone do grupy „reżimów hybrydowych”. Jest to pokłosie działań będących odpowiedzią na rosyjską ingerencję w proces wyborczy w 2025 r. Zmiana ta nie wpłynie istotnie na relacje z zachodnimi partnerami. Władze Mołdawii muszą jednak...

Więcej →

Zespół Europy Środkowej i Południowo-Wschodniej

IEŚ Brief 1
20 kwietnia 2026
Spasimir Domaradzki - Zespół Europy Środkowej i Południowo-Wschodniej

Zdecydowane zwycięstwo Postępowej Bułgarii

19 kwietnia 2026 r. w Bułgarii odbyły się ósme (od kwietnia 2021 r.) przedterminowe wybory parlamentarne. Według niepełnych wyników Centralnej Komisji Wyborczej (dane z godz. 9.00 obejmujące 91,68% głosów) najlepszy rezultat uzyskała partia Postępowa Bułgaria, która zdobyła ok. 45% głosów. O drugi wynik rywalizują GERB-SDS Bojko Borisowa oraz koalicja partii...

Więcej →

Zespół Wschodni

Komentarze IEŚ 1594
20 kwietnia 2026
Michał Paszkowski - Zespół Wschodni

Wygrana partii TISZA i potencjalna zmiana polityki energetycznej Węgier

Wygrana partii TISZA (Tisztelet és Szabadság Párt) w wyborach parlamentarnych na Węgrzech w 2026 r. może zainicjować korektę polityki energetycznej państwa, która w ostatnich latach opierała się na zależności od dostaw rosyjskich surowców (ropa naftowa i gaz ziemny) oraz na współpracy jądrowej w ramach projektu Paks II. Skala i tempo ewentualnych zmian będą...

Więcej →

Zespół Historii Publicznej i Polityki Historycznej

Komentarze IEŚ 1593
17 kwietnia 2026
Jędrzej Piekara - Zespół Historii Publicznej i Polityki Historycznej

Zachód – organizacja niepożądana w Rosji

10 kwietnia 2026 r. Prokuratura Generalna Federacji Rosyjskiej wpisała Uniwersytet Stanforda na listę „organizacji niepożądanych”. Dziesięć dni wcześniej, 31 marca, ten sam los spotkał Uniwersytet Tuftsa wraz z jego prestiżową Fletcher School of Law and Diplomacy. Obie decyzje są zwieńczeniem procesu eliminowania zachodnich instytucji akademickich z rosyjskiej...

Więcej →

Zespół Wschodni

Komentarze IEŚ 1592
17 kwietnia 2026
Jędrzej Jander - Zespół Wschodni

Rosja: uderzenie w VPN jako kolejny krok w budowie „suwerennego Internetu”

W marcu i kwietniu 2026 r. władze Federacji Rosyjskiej zainicjowały nowy etap działań wymierzonych w usługi VPN[1], stanowiące kluczowe narzędzie omijania cenzury i uzyskiwania dostępu do domen internetowych zablokowanych w standardowym trybie połączenia. Dotychczasowa strategia państwa opierała się przede wszystkim na blokowaniu VPN na poziomie infrastruktury...

Więcej →

Zespół Europy Środkowej i Południowo-Wschodniej

Komentarze IEŚ 1591
16 kwietnia 2026
Robert Rajczyk - Zespół Europy Środkowej i Południowo-Wschodniej

Wyzwania dla nowego rządu Węgier

Oficjalne wyniki wyborów parlamentarnych na Węgrzech z 12 kwietnia 2026 r. mają zostać ogłoszone najpóźniej do 4 maja. Zgodnie z ustawą zasadniczą, prezydent zwołuje sesję inauguracyjną nowego parlamentu w ciągu trzydziestu dni od wyborów. Rząd Pétera Magyara – lidera partii Szacunek i Wolność (Tisztelet és Szabadság, TISZA) – który ma powstać,...

Więcej →

Zespół Wschodni

Komentarze IEŚ 1590
16 kwietnia 2026
Bartłomiej Krzysztan - Zespół Wschodni

Paszinian jedzie do Moskwy. Relacje rosyjsko-armeńskie w przededniu wyborów

1 kwietnia 2026 r. premier Armenii Nikol Paszinian odbył oficjalną wizytę w Moskwie. Wizyta robocza, której agenda obejmowała głównie sprawy bieżące – porozumienia dotyczące rekonstrukcji infrastruktury oraz przyszłości energetycznej kaukaskiej republiki – jest również probierzem relacji armeńsko-rosyjskich w dłuższej perspektywie.  Ekonomia,...

Więcej →
Informacje z kraju i świata