Komentarze IEŚ

Damian Szacawa
Komentarze IEŚ 52 (52/2019) Nord Stream 2, Gazprom, gazociąg, bezpieczeństwo, Dania, energetyka

3 sierpnia spółka Nord Stream 2 AG, odpowiedzialna za projektowanie, budowę i późniejszą eksploatację Nord Stream 2 (Gazociągu Północnego, dalej NS2), poinformowała o ukończeniu jednej nitki gazociągu na terenie wyłącznej strefy ekonomicznej (WSE) Szwecji. Spółka wciąż jednak nie ma pozwolenia na ułożenie NS2 na wodach należących do Danii. Jeppe Kofod, obecny minister spraw zagranicznych Danii, nie kryje swojego negatywnego stosunku do projektu budowy NS2, ale po wycofaniu jednego z wniosków przez Nord Stream 2 AG nie ma już możliwości blokowania tego projektu. Duńska Agencja Energii (DEA), odpowiedzialna za procedowanie wniosków, jest w trakcie oceny odpowiedzi uzyskanych podczas konsultacji z zaangażowanymi podmiotami oraz państwami regionu. Ze względu na złożoność wniosku oraz trudności związane z budową jest wysoce prawdopodobne, iż NS2 nie zostanie oddany do użytkowania w planowanym terminie, tj. do końca 2019 r.

Łukasz Lewkowicz
Komentarze IEŚ 51 (51/2019) Słowacja, Čaputová, prezydent, wizyta

W dniu 15 lipca prezydent Słowacji Zuzana Čaputová złożyła oficjalną wizytę w Polsce, podczas której spotkała się z prezydentem Andrzejem Dudą i premierem Mateuszem Morawieckim. Rozmawiano m.in. o rozwoju infrastruktury, kwestiach bezpieczeństwa, polityce klimatycznej, sprawach europejskich. Wizyta w Warszawie to pierwsza oficjalna wizyta nowej prezydent Słowacji w Polsce i zarazem jej czwarta podróż zagraniczna od czasu zaprzysiężenia. Wcześniej Čaputová odwiedziła Pragę, Brukselę i Budapeszt. Kolejność odwiedzanych państw pokazuje priorytety polityki zagranicznej nowej prezydent Słowacji: współpracę w ramach Unii Europejskiej oraz współpracę regionalną.

Aleksandra Kuczyńska-Zonik
Komentarze IEŚ 50 (50/2019) Estonia, polityka klimatyczna

Estonia sprzeciwia się przyjęciu zapisów o osiągnięciu przez UE neutralności klimatycznej do 2050 r. W jej ocenie państwa członkowskie powinny mieć wystarczającą elastyczność co do wyboru instrumentów polityki klimatycznej na poziomie krajowym, biorąc pod uwagę stan rozwoju państwa i sprawiedliwość społeczną. Chodzi głównie o możliwość wprowadzania zmian stopniowo, przy utrzymaniu konkurencyjności estońskiej gospodarki, opartej na powszechnym wydobyciu łupków bitumicznych o wysokiej emisyjności CO2. Przyszłe stanowisko Estonii wobec polityki klimatycznej UE będzie zależało od wyników analiz zawierających rozwiązania dotyczące możliwości przejścia do gospodarki neutralnej dla klimatu w Estonii, które zostaną przedstawione rządowi jesienią 2019 r.

Jan Muś
Komentarze IEŚ 49 (49/2019) Chorwacja, rząd, wybory

Premier Andrej Plenković zmienił siedmiu członków swojego gabinetu. Rekonstrukcja rządu ma na celu przede wszystkim poprawienie wizerunku rządzącej Chorwackiej Wspólnoty Demokratycznej (HDZ) przed wyborami prezydenckimi, które mają się odbyć pod koniec roku, oraz zaplanowanymi na przyszły rok wyborami do parlamentu. Przeprowadzone zmiany umożliwią obecnemu premierowi sprawniejsze kierowanie rządem. Tryb ich przyjęcia, bez konsultacji z szerszym przywództwem partii, będzie miał jednak negatywny wpływ na skonfliktowaną wewnętrznie HDZ.

Hanna Bazhenova
Komentarze IEŚ 48 (48/2019) Ukraina, wybory parlamentarne

21 lipca 2019 r. na Ukrainie odbyły się przedterminowe wybory parlamentarne. Prawie sześć tysięcy kandydatów walczyło o 424 miejsca w Radzie Najwyższej. Centralna Komisja Wyborcza Ukrainy (CKW) opracowała 100% protokołów elektronicznych z wynikami głosowania w wielomandatowym okręgu ogólnokrajowym. Według obliczeń do parlamentu wchodzi pięć partii politycznych: „Sługa Narodu” (43,16% głosów), „Platforma Opozycyjna – Za Życie” (13,05%), „Batkiwszczyna” (8,18%), „Europejska Solidarność” (8,1%) i „Głos” (5,82%). W okręgach jednomandatowych „Sługa Narodu” zdobył 130 mandatów, kandydaci niezależni – 46, natomiast pozostałe partie po kilka mandatów. W ten sposób po raz pierwszy w historii niepodległej Ukrainy jedna partia uzyskała większość w nowym parlamencie.

Roman Romantsov
Komentarze IEŚ 47 (47/2019) Rosja, Chiny, współpraca gospodarcza

Od 2017 r. można zauważyć widoczny rozwój współpracy między Białorusią a Chińską Republiką Ludową. Ostatnia wizyta prezydenta Alaksandra Łukaszenki w Chinach odbyła się w dn. 25-27 kwietnia w ramach II Forum Współpracy Międzynarodowej „Szlak i Droga”. W tym czasie spotkał się z kilkoma politykami, m.in. z przewodniczącym Chińskiej Republiki Ludowej Xi Jinpingiem, prezydentem Uzbekistanu Shavkatem Mirziyoyevem oraz prezydentem Serbii Alaksandrem Vučićiem. Pogłębienie współpracy Białorusi z Chińską Republiką Ludową oraz próby nawiązywania kontaktów z innymi państwami pokazują, że Łukaszenka dąży do zmniejszenia zależności gospodarczej od Federacji Rosyjskiej, przy jednoczesnym utrzymywaniu przyjaznych stosunków z Chinami i w perspektywie z Unią Europejską.

Jan Muś
Komentarze IEŚ 46 (46/2019) Chorwacja, strefa euro, ERM II

4 lipca Chorwacja wysłała list intencyjny w sprawie przystąpienia do Europejskiego Mechanizmu Kursów Walutowych (ERM II). Stanowi to pierwszy oficjalny krok do uczestnictwa w ERM II. Poprzedza on wprowadzenie euro jako oficjalnej waluty. Oprócz listu intencyjnego władze Chorwacji przedłożyły również Plan Działania (Action Plan) określający reformy, które Chorwacja ma zamiar wprowadzić w  życie przed przystąpieniem do ERM II.

Dominik Wilczewski
Komentarze IEŚ 45 (45/2019) Litwa, prezydent, wizyta

12 lipca na stanowisko prezydenta Litwy został zaprzysiężony Gitanas Nausėda, który zastąpił Dalię Grybauskaitė, urzędującą od 2009 r. Zgodnie z przedwyborczymi zapowiedziami Nausėda w pierwszą podróż zagraniczną uda się do Polski (16 lipca). Nowy prezydent będzie kontynuował współpracę z Polską w dotychczasowym formacie, można po nim również oczekiwać większej gotowości do dialogu. W sprawie sytuacji polskiej mniejszości na Litwie jak na razie nie należy oczekiwać przełomowych działań ze strony prezydenta.

Agata Domachowska
Komentarze IEŚ 44 (44/2019) Czarnogóra, Serbia, ustawa o wolności wyznania, SPC, CPC

Rząd Czarnogóry przedstawił projekt ustawy o wolności wyznania, regulujący kwestie działalności wspólnot religijnych w państwie. Został on jednak skrytykowany zarówno przez Serbską Cerkiew Prawosławną, jak i władze Serbii. Prezydent Aleksandar Vučić ostrzegł również, że przyjęcie ustawy może doprowadzić do pogorszenia relacji pomiędzy państwami. Władze Czarnogóry nie zamierzają jednak wycofywać się z przyjęcia ustawy, która zostanie poddana pod głosowanie parlamentu w lipcu br.

Hanna Bazhenova
Komentarze IEŚ 43 (43/2019) Ukraina, wybory parlamentarne

Wybory parlamentarne na Ukrainie zostaną przeprowadzone 21 lipca 2019 r. Ukraińcy będą wybierać swoich przedstawicieli do Rady Najwyższej, tak jak poprzednio, na podstawie mieszanego systemu wyborczego. Ogółem Centralna Komisja Wyborcza (CKW) zarejestrowała 5941 kandydatów na deputowanych. Wśród liderów sondaży socjologicznych znajduje się pięć partii politycznych: „Sługa Narodu”, „Platforma Opozycyjna – Za Życie”, „Europejska Solidarność”, „Głos” i „Batkiwszczyna”. Kto wygra w okręgach większościowych i czy partii Sługa Narodu uda się uzyskać większość w parlamencie – to dwie główne niewiadome wyborów.